Հանգստյան օրը ես մեկնում եմ ժամադրության իմ սիրելի նահանգի հետ՝ հարեւան զբոսաշրջային Ֆրիպորտ քաղաք։ Հենց այս առանձնահատկության պատճառով է, որ այն քարտեզների եւ բուկլետների վրա ավելի հաճախ է հայտնվում, քան Յարմութը, թեեւ բնակչությամբ եւ չափերով հազիվ թե ավելին լինի։

Երբեմն այդպիսի բուկլետներում Ֆրիպորտի տեղում նկարված է լինում մեկ կաշվե կոշիկ եւ ստորագրված՝ L.L.Bean: Կամ էլ ստորագրված չէ, քանի որ մենցիների համար այս խորհրդանիշը վերծանման կարիք չունի։ Այն, ինչպես հայտնի պայուսակները եւ ընդհանրապես ֆիրմային նշանով ամեն ինչ, 100% որակի հոմանիշ է։ Իսկ մեզ համար պատմեմ։ Ուղիղ հարյուր տարի առաջ՝ 1912 թվականի հուլիսին, փոքրիկ Ֆրիպորտում բացվեց կոշիկի արտադրության ֆաբրիկա։ Կոշիկների որակը դրվեց գլխավոր տեղում, եւ ժամանակի ընթացքում L.L.Bean-ը ձեռք բերեց հուսալի ֆիրմայի համբավ, որի արտադրանքը ծառայում է տասնամյակներ շարունակ։ Մեր օրերում դրա ապացույցը անժամկետ երաշխիքն է. եթե կոշիկի որակը հիասթափեցրել է, այն անվճար կփոխարինեն համանմանով՝ ցանկացած (!!) քանակությամբ տարիներ անց։ Ընկերությունը մեծանում էր՝ մասնագիտանալով ճանապարհորդների, մարզիկների, որսորդների եւ ձկնորսների համար նախատեսված ապրանքների մեջ։ Այն վաղուց դադարել է լինել միայն կոշիկի ընկերություն, եւ մուտքի մոտ գտնվող հսկայական կոշիկը ծառայում է գրեթե որպես զբոսաշրջիկների լուսանկարվելու օբյեկտ։ Ներսում, նշված բաժիններից բացի, կան հագուստ, կենդանիների համար ապրանքներ, ամեն տեսակի հուշանվերներ եւ սեփական սրճարան, որտեղ նույնիսկ սուրճի փաթեթավորման վրա կա ֆիրմային "L.L.Bean"-ը։ Հենց այս "ֆիրմայինությամբ", այն փաստով, որ ամեն ինչ արված է հենց այստեղ եւ հաճախ ձեռքով, այս առեւտրի կենտրոնը տարբերվում է մյուսներից։ Եվ նաեւ արտաքին տեսքով։ Նրանք, ովքեր եղել են օտարերկրյա մոլերում (կամ Ռուսաստանում տեղական IKEA-ում), գիտեն, թե որքան կույր նման են դրանք մեկը մյուսին։ L.L.Bean-ի մասնաշենքերից յուրաքանչյուրը տարբերվում է ինչ-որ հատուկ կոլորիտով, վերցնենք թեկուզ դռների բռնակները։ Այո, մոռացա ասել, որ այդպիսի մասնաշենքերը մի քանիսն են, այդ թվում՝ քաղաքից դուրս, իսկ L.L.Bean-ի կենտրոններ կան ամբողջ Ամերիկայով մեկ։ Եվ տարօրինակ է ու ինչ-որ կերպ հաճելի հասկանալը, որ ամեն ինչ սկսվել է քո նահանգի այս համեստ քաղաքում՝ աշխատանքից եւ տնից տասնհինգ րոպե հեռավորության վրա։

Կարելի է ասել, որ Ֆրիպորտը բաղկացած է մեկ գլխավոր փողոցից, որի վրա տեղակայված են բոլոր խանութները։ Մեկ ծայրից մյուսը կարելի է անցնել 15 րոպեում՝ առանց կանգ առնելու։ Եթե կանգ առնեք՝ բոլոր հուշանվերների կրպակներում, սրճարաններում եւ առեւտրի կենտրոններում, ստիպված կլինեք, ինչպես Էրմիտաժում, զբոսնել յոթ տարի։

Ես ծախսեցի ընդամենը յոթ ժամ, եւ առաջին անգամվա համար լիովին բավարար էր։ Մասամբ այն պատճառով, որ ոչինչ չէի գնում, բայց խոստովանում եմ, որ Ֆրիպորտում սպառողական հասարակության արժեքներին դիմադրելը բավականին դժվար է։

L.L.Bean-ից բացի կա այսպես կոչված "Ֆրիպորտի գյուղը", որտեղ անվանը բոլորովին հակառակ հավաքված են համաշխարհային առեւտրային ցանցերի ստոկեր, ինչպիսիք են Reebok-ը, Calvin Klein-ը եւ այլն։ ("Եվ այլն"-ը նշանակում է շաաատ հայտնի ցանցեր... մմ... ինչպես էին դրանք կոչվում...)։ Դրանցում գները իջեցված են մի քանի անգամ եւ նույնիսկ ապրանքանիշի հայտնիությունը հաշվի չառնելով՝ շատ ընդունելի են։ Ես հագուստ չափեցի, ինչը շատ վաղուց չէի արել, բայց դա ընդամենը այդքան էր։

Իրական ազարտը տեղի ունեցավ L.L.Bean-ի շենքում՝ նվիրված հեծանիվներին։ Այո, ես հիմա այդպիսի մրցարշավորդ եմ։ Կարո՞ղ եք պատկերացնել մի հարկ, որտեղ հեծանիվներով կախված են բոլոր առաստաղները, ինչպես նաեւ որոշ տեղերում դրված են հատակին եւ փակված են պատերը։ Կայֆ է, քանի դեռ չես նայում գներին։ Բայց դրանք ինձ այնքան էլ չվշտացրին, միեւնույն է՝ հեծանիվ գնելու մտադրություն չունեի, իսկ այն, որ սաղավարտներին չես մոտենում, մի քիչ ցավալի է։ Իսկ ես մտածում էի՝ իսկ եթե սաղավարտը 10 դոլարի սահմաններում է, բայց ստացվեց, որ ամբողջ 50: Նշանակում է՝ ճակատագիր է առանց դրա երթեւեկելը, ոչինչ սարսափելի չէ, գլխավորը՝ ոստիկանությունը դրա համար չի կանգնեցնում, ես այսօր իմացա եւ քարը գցեցի հոգուս միջից։

Ամենաթքարտադրությունը սկսվում է ամեն տեսակ մանրուքներից, որոնց կիրառությունը նույնիսկ միշտ չգիտես։ Չեմ կարող բացատրել, թե ինչն է դրանում այդպիսին, բայց սարսափելի հաճելի է անհայտ նշանակության նոր փայլուն լարերի, բանալիների եւ պտուտակների կողքով քայլել գիտակ մասնագետի տեսքով։ Դրանցից ինձ, ճիշտն ասած, իսկապես պետք է մեկ բան, մասնավորապես՝ հակաառեւանգման կողպեք, որով հեծանիվը կարելի է կապել կայանատեղիի հատուկ վանդակաճաղերին, կամ ընդհանրապես ինչ-որ բանի։ Ֆրիպորտի մոտիկությունը առաջացրեց այն ինքնուրույն այցելելու կայուն ցանկություն՝ իմ երկու (անիվների) վրա, իսկ առանց այդպիսի բանի տիրուհու հեծանիվը չես թողնի։

Հուշանվերների խանութներում կարելի է խրվել մեզ տրված յոթ տարիներից հինգում, բայց ավելի լավ է՝ ոչ։ Այստեղ սպառողական հասարակության վիրուսը հասնում է ռիսկի առավելագույն աստիճանի։ Եղնիկներ, օմարներ, հապալաս, ճայեր, առագաստանավեր, փարոսներ եւ այլ տեղական ատրիբուտներ՝ բանալիների կախազարդերի, մագնիսների, արձանիկների տեսքով, շապիկների, բաժակների, գրքերի, վարտիքների եւ աշխարհում ամեն ինչի վրա, շաաատ գեղեցիկ եւ գրավիչ են թվում, բայց փառք Աստծո՝ ուժս բավականացնում է հասկանալու, որ դրանք ընդհանրապես պետք չեն։

Իհարկե, նոր քաղաքում ես անմիջապես գտա Մակդոնալդս։ Այս ընկերության հանդեպ իմ կապվածությունը հասնում է ինչ-որ նոր բարձունքների, որոնցից ինքս էլ զարմանում եմ։ Ինչ էլ որ լինի, դրա շնորհիվ ես հասկացա եւ զգացի մի կարեւոր միտք՝ որ պետք է սիրել քո աշխատանքը, եւ երբ դա այդպես է, մարդը լինում է շատ երջանիկ։ Իսկ Ֆրիպորտի Մակը մեծ է եւ չափազանց էլեգանտ՝ Ամերիկայի եւ Մակդոնալդսի համար, ավելի շատ նման է շատ լավ ճաշակով եվրոպական առանձնատան, կամ Ղրիմի առողջարանի մասնաշենքի։

Ի դեպ, շենքերի արտաքին տեսքին այժմ մեծ ուշադրություն են դարձնում։ Ֆրիպորտը ձգտում է "գյուղի" տեսքին եւ ապրելակերպին, ուստի բոլոր տները պետք է ներկված լինեն պաստելային գույներով։ Երբ մի քանի տարի առաջ անասնաբուժական կլինիկան ներկվեց ֆոսֆորային վարդագույն, բուռն վրդովմունքի ալիք բարձրացավ, որի հետ, սակայն, արդեն ոչինչ հնարավոր չէր անել։ Կլինիկան այդպես էլ կանգնած է, որովհետեւ շենքերի գույնի մասին օրենքը ընդունվել է դրանից հետո (ըստ էության, հենց այդ նախադեպի պատճառով)։

Այս վարդագույն գրգռիչը գտնվում է Ֆրիպորտից դուրս գալու ճանապարհին, եւ իսկապես մի փոքր խաթարում է տպավորությունը, շփոթության մեջ գցում։ Իսկ տպավորությունը լավն է։ Ճիշտ է, հնարավոր է՝ այն այդպես էլ մնա միակը այս ուղեւորությունից՝ չէ՞ որ հեծանիվի կողպեքը ես այդպես էլ չգնեցի;)