Ամառն անցավ։ Արդեն 6 ամիս է, ինչ տանն եմ, բայց որոշեցի գրել Ամերիկայի եւ իմ 2014 թվականի ամառվա մասին իմ տեսլականը։ Ինչ-որ մեկն այն անցկացրեց տանը, ինչ-որ մեկը՝ գյուղում, ինչ-որ մեկը՝ ճամբարներում, իսկ ես մասնակցեցի «Work and Travel» միջազգային ուսանողական ծրագրին։ Կարծում եմ՝ Ամերիկան փոխեց ինձ, եւ ոչ միայն ինձ, ուսանողներն այստեղ հասունանում են եւ երբեմն կայացնում իրենց կյանքի ամենաառաջին լուրջ որոշումները։ Օրինակ՝ վերադառնա՞լ տուն, թե՞ ոչ։ Գայթակղությունը մեծ է, նույնիսկ առանց կրթության ցանկացած ներգաղթյալ կարող է հեշտությամբ աշխատանք գտնել սուպերմարկետում, ռեստորանում եւ այլն, եւ վաստակել, ինչպես մենք ենք ասում, «միջինից բարձր», երազել մեքենա գնելու մասին, չէ՞ որ այնտեղ նորմալ է համարվում 16 տարեկանից մեքենա ունենալն ու վարելը։ Մեքենան կարելի է վարկով չվերցնել, քանի որ դրա արժեքը մեր երկրի համեմատ շատ ավելի ցածր է, եւ ես ինքս կարողացա մեկուկես ամսում վաստակել պատշաճ օգտագործված մեքենայի համար, ինչին չէի կարողանա հասնել հայրենիքում այդքան կարճ ժամանակում։ Շատ ներգաղթյալներ, որոնց ծանոթացա ԱՄՆ-ում, ինձ հարցնում էին. «Ի՞նչ կա Ռուսաստանում, որ չկա այստեղ»։ «Մեր ամերիկացիների» վերաբերմունքը նոր ժամանած «մերոնց» նկատմամբ զգալիորեն տարբերվում է։ Չիկագոյում ինձ օգնում էին եւ՛ խոսքով, եւ՛ գործով։ Նյու Յորքում իրավիճակն այլ էր։ Այնտեղ բոլորը գոյատեւում են ինչպես կարող են։ Ենթադրում եմ, որ «մերոնք» այնտեղ փչացել են փողից, եւ յուրաքանչյուրը շահույթ է փնտրում մյուսի հաշվին։ Ճնշող մեծամասնության դեպքում ես տեսնում էի փողոցում անցնող ամերիկացիների ժպիտները, եւ եթե մոլորվեիր, նրանք միշտ կմոտենային քեզ, կհարցնեին՝ արդյոք ամեն ինչ կարգի՞ն է, եւ կմաղթեին Nice day! Հնարավոր է, որ դա ամերիկացիների անկեղծության պակասն է, ինչպես նշում են ռուսները, բայց այդ քաղաքավարությունը նրանց մեջ սերմանվում է ծննդյան օրվանից եւ հանդիսանում է ամերիկյան մտածելակերպի հիմքը։
Բայց յուրաքանչյուր մեդալ ունի նաեւ հակառակ կողմը, ԱՄՆ-ում առաջին շրջանն անցնում է էյֆորիայի ալիքի վրա, դրանք այնպիսի տպավորություններ են, ծանոթություններ, վաճառողների եւ ոստիկանների քաղաքավարությունը։ Ամերիկան ներկայանում է որպես հնարավորություններով լի երկիր, բայց մի անգամ այգու նստարանին նստած՝ մտածեցի, իմ սոցիալական կարգավիճակը, որն ունեի Ռուսաստանում, այստեղ դեր չի խաղում, ստիպված ես բավարարվել ցածր որակավորում ունեցող աշխատանքով, օրինակ՝ այդ ժամանակահատվածում իմ աշխատանքը հաուսքիփինգի ոլորտում։ Ժամանածների մեծ մասն աշխատում է ժամում 7-9 դոլարով, մինչդեռ միջին խավի համար միջին աշխատավարձը մոտ 20 դոլար է։ Դու պտտվում ես ինչպես սկյուռը անիվի մեջ, իսկ բնակարանի (կամ սենյակի) վարձակալությունը տանում է եկամտիդ 50%-ը, ինչպես նաեւ ավտոբուսի կամ մետրոյի ուղեվարձը եւ սնունդը։ Իսկ այդ նշաձողից վեր թռչելը դժվար է առանց ամերիկյան կրթության, ուստի այդ աշխատանքից կտրվել կարողանում ես միայն հանգստյան օրերին ինչ-որ սրճարանում։ Բայց Ամերիկայում տխուր մարդիկ թույլ են, եւ այստեղ ընդունված չէ ցույց տալ վատ տրամադրությունը։ Ես տեսել եմ, թե ինչպես են երիտասարդ եւ ոչ հիմար մարդիկ կորցնում իրենց, օրինակ՝ աղջիկները... Արեւելյան Եվրոպայի աղջիկների թեթեւ վարքի մասին լուրերը, ցավոք, լուրեր չեն։ Մայրուղիների երկայնքով, եւ ընդհանրապես քաղաքներում, հատկապես մեծերում, զարգացած են բար-ռեստորանները, ինչպիսիք են gentalman clubs-ը, որտեղ իմ տարիքի երիտասարդ աղջիկների են հավաքագրում ձողի վրա պարելու համար, եւ հաճախ դրանք մեր ռուսախոս աղջիկներն են։ Ինձ խաբել եւ բերել էին այնտեղ, ի դեպ, մեր «ժամանած ռուսների» կողմից՝ բարմենի օգնականի աշխատանքի անվան տակ, բայց ես փախա այնտեղից։ Ես հաստատ գիտեի մոտ 4 աղջկա, ովքեր աշխատում էին պարի այս ոլորտում։
Բայց ԱՄՆ-ում ապրելու համար իրենց հայրենիքը լքել ցանկացողները շատ են, ինչպես ակտիվ կրթված բնակչությունը, այնպես էլ շատ երիտասարդ ուսանողներ։ Հաճախ մեկնում են նույնիսկ ընտանիքներով։
Ամփոփելով՝ կարծում եմ, որ այս ամառը, իհարկե, հաջողվեց, չնայած իմ բոլոր սխալներին եւ տհաճություններին, բայց չէ՞ որ կյանքի փորձը հենց դրանով է ձեռք բերվում։ Ամառվա կեսը ես ապրեցի գավառական Օուշեն Սիթի քաղաքում՝ Ատլանտյան օվկիանոսի ափին, հետո տեղափոխվեցի Չիկագո, որը գտնվում է Միչիգան լճի վրա, եւ իմ ճանապարհորդության ավարտը Նյու Յորքն էր։ Ինչ վերաբերում է բոլոր J1 ուսանողներին, մենք վերադարձանք այլ մարդիկ, մենք ունենք համեմատելու բան՝ մանկուց սովոր իրականությունը, եւ Ամերիկայում այս գտնվելը յուրօրինակ կոփում է։ Դե... իսկ վերադառնալով «Ի՞նչ կա Ռուսաստանում, որ չկա այստեղ» հարցին, երեւի կպատասխանեմ՝ մեր պարզ ռուս մարդկանց հոգու խորքում ինչ-որ բան կա, չէ՞ որ մենք կարողանում ենք վայելել պարզ, սովորական բաները։