Հարցազրուցավար (այսուհետ՝ Հ)։ Երկու հազար երեսունիններորդ թվական։ Մաշկիս վրայով սարսուռ անցավ... Ինչքան բան կարող էր տեղի ունենալ տասնինը տարվա ընթացքում, ինչքան բան կարող էր փոխվել։ Երբեք չէի մտածի, որ լրջորեն կասեմ սա, բայց այսօր մենք հարցազրույց ենք վերցնում վաղվա օրվա ուսանողուհուց։ Բառացիորեն։ Բարեւ, Դանա՛։ Մենք՝ 2020-ի քարանձավաբնակներս, պահանջում ենք ցրել ապագայի մշուշը եւ պատմել, թե ինչպես են երիտասարդները նվաճում ամերիկյան համաձայնագրի երկիրը գալիք երեսունիններորդ թվականին։
Դանա (այսուհետ՝ Դ)։ Բարեւ ձեզ, բարեւ ձեզ։ Շնորհակալություն հրավիրելու համար, գաղափարը հիանալի է։ Ճիշտն ասած, վախենում եմ՝ ազդանշանը որակը չկորցնի մինչեւ նախապատմական ընդունիչներ հասնելը... Կատակում եմ։ Թեեւ... Ոչ, իսկապես ուրախ եմ կիսվել անհրաժեշտ ամբողջ տեղեկատվությամբ, ետեւումս մեկ տարում տասը երկիր է, ճամպրուկս փակցված է ամեն ինչով, ինչ կարելի է եւ չի կարելի, երեք ալբոմ լիքն են լուսանկարներով... իսկ ամեն ինչ սկսվեց Լոնգ Այլենդից եւ International Exchange Center-ի ու Work and Travel ծրագրի հետ ընկերությունից։ Ինչ-որ առումով՝ հետագա բոլոր թափառումների խթանը, չեմ վախենա նման տիտղոս շնորհել։
Հ։ Մի՞թե քո առաջին լուրջ ճամփորդությունը ծրագրով ուղեւորությունն էր։
Դ։ Հենց այդպես։ Երբեք չեմ մոռանա այդ հուզմունքը... Իսկ դա եղել է ընդամենը մեկ տարի առաջ՝ երկու հազար երեսունութերորդին, երբ ես՝ երկրորդ կուրսի ուսանողուհիս, առաջին անգամ հանդիպեցի ծրագրի մասին տեղեկատվությանը։ Առաջին միտքը՝ «ի՞նչ։ Վճարել այդքան գումար ծրագրի համար, որ գնաս եւ ամբողջ ամառ ԱՇԽԱՏԵ՞Ս։ Վաու, տվեք երկուսը»։ Միամիտ երեխա։ Թերագնահատեցի, բայց իրավիճակը շտկեցի, հենց որ ուսումնասիրեցի YouTube-ը, լսեցի գնացած տղաներին եւ գլխիս մեջ դրեցի, որ առանց այդ ուղեւորության կյանքս անիմաստ է։ Իմ «հետազոտությունների» վրա ծախսեցի գրեթե մեկ շաբաթ, իսկ գիտե՞ք՝ որքան ժամանակ պահանջվեց գրանցման համար։
Հ։ Մեզ մոտ՝ քսաներորդ թվականին, գործակալություն մեկ այցով քչերն են գլուխ հանում, սկզբում խորհրդատվություն, հետո պայմանագրի ստորագրում, հետո փաստաթղթերի հանձնում... Խաղադրույք եմ կատարում երկու օրվա վրա։
Դ։ Մեկ ժամից էլ քիչ։ Այն էլ միայն այն պատճառով, որ շունս շեղում էր ինձ... Խորհրդատվությունն ու փոքրիկ հարցազրույցն անցանք տեսակապով, ամեն ինչ բացատրեցին ու մանրամասնեցին։ Հետո գրանցվեցի եւ ստորագրեցի պայմանագիրը։ Իրականում ես պարզապես հարթակում բեռնեցի փաստաթղթերի ամբողջ ցանկը՝ համալսարանի տեղեկանքը, ի դեպ, նույնպես ստացել էի համալսարանի կայքի միջոցով՝ էլեկտրոնային ստորագրությամբ, եւ վոյլա։ Ապագա, տեխնոլոգիաներ... ոչ թե Մարտի Մաքֆլայի թռչող սքեյթը, բայց տասը օր էլ սպասել պետք չէ, ինչպես նախկինում։ Պայմանագիրը նույնպես կնքեցի էլեկտրոնային ստորագրությամբ։ Եվ նույն տեղում՝ հարթակում, կատարեցի առաջին վճարումը։ Ամեն ինչ արագ, հիանալի։ Շնորհակալություն համակարգողներին։
Հ։ Դրախտ նրանց համար, ովքեր սիրում են գործել այստեղ եւ հիմա, դժվար է վիճել։ Իսկ վերջում ո՞ւր թռար, Լոնգ Այլե՞նդ։ Ինչպե՞ս էիր պատրաստվում, շա՞տ նյարդեր ծախսեցիր։ Ինչպե՞ս է քեզ Նյու Յորքը։
Դ։ Այո, թռչում էի Լոնգ Այլենդ, որտեղ ընկերուհիս հրավիրել էր հունական ռեստորան։ Անկեղծ ասած, չէի կարող երազել նման վայրի մասին, առավել եւս առաջին ուղեւորության ժամանակ... Մինչեւ հյուպատոսությունում հարցազրույցը չէի կարողանում հավատալ կատարվողին։ Ահա այնտեղ դողում էի, այն էլ ինչպես, աստված վկա։ Ամեն ինչ լավ անցավ։ Նյարդերի մասին... գիտեք, կպատմեմ այնքան հակիրճ, որքան կկարողանամ։
Հ։ Իսկ մենք սիրով կլսենք։
Դ։ International Exchange Center-ի տղաները հարթակում ունեն անձնական գրասենյակներ, եւ մարտի սկզբից գրասենյակներում տեղադրվում են տեսա- եւ տեքստային նյութեր հյուպատոսությունում հարցազրույցի, դրան նախապատրաստվելու, ճամպրուկը գրագետ հավաքելու, Նահանգներում աշխատանքային էթիկայի վերաբերյալ... Եվ ընդհանուր առմամբ՝ տոննաներով օգտակար տեղեկատվություն, հուշումներ, ուղեցույցներ, խորհուրդներ, հասցեներ։ Եվ ոչինչ ավելորդ։ Բառացիորեն այն ամենը, ինչ նախկինում հավաքվում էր YouTube-ի տեսանյութերից, այլ տղաների պատմություններից, բլոգներից՝ ԱՄԵՆ ԻՆՉ կա հարթակում, առանց ջրիկության։ Այդպիսի հաճույք է, երբ ամբողջ անհրաժեշտ տեղեկատվությունը կառուցվածքային է եւ մատուցված սկուտեղի վրա... Իմ մեջ ինչ-որ հաստլիկ եւ ծույլ բան հրճվում էր սարսափելի ուժով։ Բուհում ուսումը հիմա թեեւ մեծ մասամբ հեռավար է, բայց ոչ պակաս լարված, նյութերի հստակ կազմակերպման պահանջը սարսափելի աճել է, քանի որ դրանք բոլորը սարքերի վրա են։ Մի խոսքով՝ International Exchange Center-ը գերազանցեց ինքն իրեն՝ ուսանողների կյանքը հեշտացնելու համար։ Ավելին՝ դեռ առջեւում։ Բացի այդ, գարնանը անցկացվում են առկա հանդիպումներ եւ թրեյնինգներ, եւ եթե դու ուսումնասիրել ես տեղադրված նյութը, եւ նույնիսկ չես ալարել այցելել տղաների անգլերեն թեյախմությանը, ապա քեզանից ավելի պատրաստված աշխատող-ճամփորդ Նահանգներում չի լինի։ Նյարդայնությունը կվերանա, սկաուտի խոսք։
Հ։ Հուսադրող է հնչում... Ի՞նչ պետք է անենք մենք՝ քարանձավաբնակներս, ո՞ւր վազենք, զանգահարենք։ Մենք ուզում ենք ուսուցողական հարթակ։
Դ։ Կարելի է հետ պտտել այս հարցազրույցը, տալ լսելու, թե ինչպես եմ ես ճչում հիացմունքից, գովաբանում այն ամեն կերպ... Միգուցե աշխատի։
Հ։ Հավատում ենք վաղվա օրվան, ինչպես ասում են։ Այնուամենայնիվ, ո՞րոնք էին Նյու Յորքի առաջին տպավորությունները։
Դ։ Պատմությունն առանձին է։ Նյու Յորքը... բարձրաձայն, վառ եւ անքուն։ Ի դեպ, ում էլ հարցրել եմ, ում հետ էլ խոսել եմ՝ բոլորը Քենեդիի օդանավակայան են ժամանել հորդառատ անձրեւի տակ։ Բոլո՛րը։ Սակայն ոչ ոքի՝ կրկնում եմ, ՈՉ ՈՔԻ, դա չի կանգնեցրել, եւ բոլորը միեւնույն է համառորեն քայլում էին լուսանկարվելու Թայմս Սքվերում, որովհետեւ հաջորդ օրը պետք էր ցրվել բոլոր ուղղություններով՝ դեպի իրենց քաղաքները։ Ես անձրեւին սովոր եմ, Պետերբուրգից եմ, բայց... Մի խոսքով՝ բախտս բերեց, Լոնգ Այլենդում երեսունական թվականին գործարկեցին արագընթաց գնացք մինչեւ Իսթ Հեմփթոն։ Այլեւս ոչ մի փոխանցում, մեկ ժամ Փենսիլվանիայի կայարանից մինչեւ Բրիջհեմփթոն։ Սիրում եմ ապագան։ Սա ասում եմ նրա համար, որ հանգստյան օրերն անցկացնում էի Նյու Յորքում։ Հիմա կարող եք չհավատալ, եւ ես կհասկանամ, որովհետեւ ավագներից ամեն ինչ լսել եմ, բայց... Նյու Յորքի մետրոյում այժմ իրականում հնարավոր է գլուխ հանել առաջին անգամից։
Հ։ ...Ոչ։ Ինչո՞վ է դա։ Ոչ, ո՛չ։ Ոչ, ոչ եւ ոչ։ Մենք ունենք ծայրահեղ ազնիվ հարցազրույց։
Դ։ Ես լուրջ եմ ասում։
Հ։ Կարծում եմ՝ մենք ունկնդիրների հետ պատրաստ ենք հավատալ նույնիսկ թռչող մեքենաներին։ Ի՞նչ կա որ, ժամանակի մեքենային կհավատանք։ Բայց Նյու Յորքի մետրոյին... ցավոք, մենք Ջոան Ռոուլինգի գրքերում չենք, թեեւ շատ կուզենայինք։
Դ։ Ոչինչ, տասնինը տարի հետո կհավատաք։ Եվ ընդհանրապես, այժմ ընդհանուր առմամբ ճամփորդում է Նահանգների երիտասարդության բարի կեսը, որովհետեւ ավելի հեշտ է, քան նախկինում։ Դե, ըստ զգացողությունների։ Նահանգներում երիտասարդների շրջանառությունը իսկապես տպավորիչ է, եւ սա նույնիսկ կապված չէ ինչ-որ գյուտերի հետ, այլ անիվների վրա տների խմբակային ուղեւորությունների տարածման հետ։ Այստեղ բոլորն այժմ այդպես են վարում։ Ես այդպես գնացի Կալիֆոռնիա աշնանը հինգ ընկերների հետ, ծախսեցինք ոչ այնքան շատ գումար, որքան մտածում էինք, ի դեպ։ Դժոխային զվարճալի էր, ես այդպես կճամփորդեի ամբողջ աշխարհով, եւ անպայման խայտաբղետ ընկերությունում, որպեսզի մշտական ինտեգրում եւ փորձի փոխանակում լինի, որպեսզի արբանյակների միջոցով ճանաչենք ուրիշի մշակույթը, ինչ-որ կերպ փոխենք մեր հայացքները, լրացնենք, ընդլայնենք մտահորիզոնը։ Մի խոսքով՝ ճանապարհային մոգությունն իր ողջ փառքով, ինչպես ես եմ դա անվանում։ Ես հենց այդ ամենից հետո սկսեցի իմ քոչվորի թափառումները։ Կանխելով հարցը՝ այո, ես դեռ ուսանողուհի եմ, թեեւ առանց գրպանը ծանրացնող անհավանական մեծ կրթաթոշակի։ Եթե ինչ՝ սարկազմ է։ Առաջնահերթությունների հարց է, պարոնայք։ Երկրորդ անգամ եմ գնում, ի դեպ։ Ինձ այժմ ընդհանրապես տեղում չի նստվում։ Ի՞նչ արեցիր դու, International Exchange Center...
Հ։ Իսկ ես ինչո՞ւ էի այստեղ, ըստ էության, պետք... Դանա՛, դու հարցազրույց վերցրիր հենց քեզանից։ Խլո՞ւմ ես հացս։ Իսկ եթե լուրջ, ուսանող-ճամփորդի ապագան հնչում է կարծես թե այլ կերպ, բայց միեւնույն ժամանակ՝ ոչ այլմոլորակային իմաստով այլ կերպ։ Ոչ օտարածին։
Դ։ Դե այո, Լուսին էքսկուրսիաները դեռ պետք է սպասել, բայց ընդհանուր առմամբ էությունը մանրուքների մեջ է, որոնք կյանքը դարձնում են ավելի հարմարավետ։ Հանգիստ, բայց վստահ փոփոխություններ այստեղ եւ այնտեղ, այդպիսի բան։ Թեեւ, ով գիտի, հնարավոր է՝ ինչ-որ տեղ արդեն իրենց ժամին են սպասում ժամանակի մեքենան եւ հավերժական շարժիչը... իսկ մենք՝ պարզ մահկանացուներս, առայժմ կվայելենք ճամփորդությունները արագընթաց գնացքներով եւ անիվների վրա տներով։
Հ։ Ուշիմ միտք է, ուշիմ։ Ցավոք, մեր հարցազրույցը մոտենում է ավարտին... Ապագան քեզ հաստատ սպասում է։ Միգուցե ցանկանո՞ւմ ես վերջում ինչ-որ բան մաղթել International Exchange Center-ին իր երեսնամյակի կապակցությամբ։ Կենտրոնը նշեց իր հոբելյանը։
Դ։ Օ՛ այո, անշուշտ։ Խմ... Սիրելի՛ International Exchange Center, երեք տարի հետո դու կհասնես չափահասության՝ հոբիթների չափանիշներով, այնպես որ... այնպես որ մի՛ մոռացիր այդ առիթով շքեղագույն երեկույթ կազմակերպել։ Լա՞վ։ Շնորհակալություն քեզ ամեն ինչի համար։ Անկեղծ, շնորհակալություն, չկան այնպիսի բառեր, որ ամբողջ երախտագիտությունն արտահայտեն։ Ծնունդդ շնորհավոր։ Առջեւումս դեռ հսկայական ճանապարհ ունեմ, բայց երբեք չեմ մոռանա, թե ինչից եմ սկսել, պիոներական պատվով, իսկ քեզ՝ առավել եւս։ Այնպես որ... այո։ Այո, կարծում եմ՝ մենք քեզ հետ պատահական չենք հատվել։ Կտեսնվենք վաղվա օրվա մեջ։