Սովորաբար, շատերը տարեվերջին ամփոփում են անձնական արդյունքները՝ իրենց համար ընդգծելու այն, ինչի վրա դեռ պետք է աշխատել, կամ գովելու իրենց այն բանի համար, ինչ պլանավորվել եւ արվել է։ Ես ինձ չեմ սահմանափակում միայն անձնական ձեռքբերումների մասին մտքերով, այլ փորձում եմ նաեւ վերլուծել, թե ինչ է փոխվել աշխարհում եւ ինչի վրա մենք դեռ պետք է աշխատենք։ Մենք դեռ ձգտելու տեղ ունենք, բայց այն, թե ինչպես ենք մենք ավարտում տասնամյակը, չի կարող չուրախացնել։ Ինձ համար անցնող տարվա հաջողությունը մարդկանց անտարբեր չլինելն էր համաշխարհային էկոլոգիայի, քաղաքականության, իրենց եւ այլ մարդկանց ընդունման, եւ ամենակարեւորը՝ խաղաղության եւ արդարության ծարավը։

Ապագայի մասին խոսել սկսելիս կցանկանայի մի փոքր նախաբան գրել։ Ես անչափ շնորհակալ եմ ընկերներիս ապագայի վերաբերյալ ամենաանհավանական գաղափարները քննարկելու համար եւ գովազդի մշակութային վերլուծության իմ դասախոսին, ով ստիպեց ինձ փորփրել տարբեր հոդվածներ, իմ մտքերը՝ հասկանալու համար, թե ինչպիսին կցանկանայի տեսնել աշխարհը մի քանի տասնամյակ անց եւ ինչպիսին այն կլինի իրականում։

Առաջին հերթին ուզում եմ նկարագրել ապագայի մասին իմ խելահեղ տեսությունը կոնկրետ ամբողջ աշխարհի համատեքստում։ Գիտությունն ու տեխնոլոգիաները հիմա այնքան արագ են զարգանում, որ իմ ենթադրությունները կարող են իրականում վերաբերել մեզ 2039 թվականին, թեեւ սկզբում կարող է թվալ, որ դա ֆանտաստիկայի սահմաններից դուրս է՝ 3039 թվականի մասին որեւէ ֆիլմից։ Դուք երբեւէ մտածե՞լ եք մարդկային փորձի, մարդկային գիտելիքների եւ զգացմունքների, կամ փոխհարաբերությունների արժեքի մասին։ Ես միշտ եմ այդ մասին մտածում։ Ես միշտ ցավագին եմ արձագանքում մտերիմ մարդու կամ ինձ համար հետաքրքիր մարդու հեռանալուն։ Վերցնենք, օրինակ, Մայքլ Ջեքսոնին։ Մարդ-մեքենա։ Մարդ-ժայռ։ Չնայած վերջին նորություններին, որոնք բացահայտվել են HBO ալիքի վավերագրական ֆիլմում, սա այնպիսի հսկայական փորձ ունեցող մարդ է, որ նույնիսկ սարսափելի է պատկերացնելը։ Մարդն իր ողջ կյանքի ընթացքում սովորել է, զգացել, սիրել, ճանաչել, աշխարհին բերել իրենը, եւ մի պահ այդ ամենը չեղավ։ Ապագա սերունդը նրա մասին կիմանա միայն վավերագրական ֆիլմերից, ինչ-որ պահպանված ձայնագրություններից եւ լուսանկարներից։ Կամ իրականությունից դուրս մեկ այլ օրինակ՝ մայաների քաղաքակրթությունը։ Եթե չեմ սխալվում, գիտնականները մինչ օրս չեն կարողանում բացահայտել, թե ինչպես են նրանք կառուցել իրենց տները առանց որեւէ ամրացնող տարրերի, եւ այդ կառույցները պահպանվել են մինչ օրս։ 2039 թվականին բոլոր հարցերը կվերանան, որովհետեւ մարդիկ կդառնան ռոբոտներ։ Կարելի է ասել՝ ինչպես «Ֆուտուրամա» մուլտսերիալում։ Ոսկրային հյուսվածքի կամ ԴՆԹ տարրի շնորհիվ գիտնականները կկարողանան ստեղծել ռոբոտ, որն ունի լիովին նույն գիտելիքները, զգացմունքները, հիշողությունները, ինչ մահացած մարդը։ Ռոբոտն այլեւս չի թվա որպես անզգա մեքենա, որին մենք պատկերացնում ենք։ Օրինակ՝ այս տարի ֆրանսիացի ինժեներները մշակել են հեռախոսի պատյան՝ մարդու մաշկի նմանությամբ, որը արձագանքում է ծիծաղեցնելուն եւ կծմծելուն։ Եթե դա հորինել են հիմա, ապա պատկերացրեք, թե ինչպիսի ռոբոտ կլինի 2039 թվականին։ Վստահ եմ, որ գիտությունը այնքան առաջ կգնա, որ մենք կկարողանանք նույնիսկ զգալ ռոբոտի ջերմությունը՝ դիպչելով նրա մաշկին, իսկ մազերն ու եղունգները կաճեն ինքնուրույն։ Աշխարհը իրեն կվերադարձնի հանճարեղ եւ հայտնի մարդկանց, եւ յուրաքանչյուր մարդ կկարողանա իրեն վերադարձնել նրան, ում ժամանակին կորցրել էր։ Ընկերուհիս մի անգամ հարցրեց ինձ. «Այսօր, էկոլոգիական օրակարգից բացի, գոյություն ունի եւս մեկ գլոբալ խնդիր՝ գերբնակեցումը։ Դու չե՞ս մտածել, թե ինչ կլինի, եթե ապրող մարդկանց ավելանան նաեւ ռոբոտները»։ Մտածել եմ։ 2039 թվականին կհայտնվեն զուգահեռ տիեզերքներ, ռոբոտները կկարողանան ապրել այլ մոլորակներում, եւ ոչ ոք երբեք չի զգա հողի պակասի խնդիրը։ Ի՞նչն է էլ բնորոշ «ապագայի մարդուն»։ Եթե հետեւենք իմ տեսությանը, ապա մարդկանց գիտելիքները կբեռնվեն ռոբոտի մեջ որոշակի համակարգչի միջոցով։ Ստացվում է, որ համակարգչի մեջ մեր ուղեղը կդասակարգվի թղթապանակների, որոնցում կլինեն մեր սովորությունները, վախերը, մտքերը, գիտելիքները եւ այլն։ Ի՞նչ եմ ուզում ասել։ Ստեղծելով որոշակի մարդու ուղեղով եւ հոգով ռոբոտ՝ համակարգչի օգնությամբ կջնջվեն վատ որակները, չարությունը, նախանձը, պատերազմի, գերիշխանության ձգտումը։ Աշխարհում այլեւս չեն լինի պատերազմներ, նախանձ եւ ագահություն։ Ես կարծում եմ, որ այն ժամանակ աշխարհը կդառնա այնպիսին, ինչպիսին երգում էր Ջոն Լենոնը «Imagine» երգում։ Բոլորը կապրեն եւ կաշխատեն ոչ թե հանուն մեկի, այլ հանուն մեր աշխարհի բարօրության՝ այն ամեն անգամ ավելի ու ավելի լավը դարձնելով։ Մյուս ընկերուհիս հարցրեց ինձ. «Բայց չէ՞ որ ռոբոտին նույնպես խնամք է պետք, նրանք կփչանան։ Արդյո՞ք այդ խնդրի համար կա որեւէ լուծում»։ Իմ կարծիքով, եթե ռոբոտին օժտեն ուղեղով եւ հոգով, նա կկարողանա զգալ, ապա ինքնասպասարկման հետ կապված խնդիրներ էլ չեն լինի։ Յուրաքանչյուրը կկարողանա հանգիստ հոգ տանել իր մասին։ Ես ուզում եմ, որ աշխարհում լինի այն ներդաշնակությունը, որը կմիավորեր բնության եւ գիտության հավասարակշռությունը։ Մենք կարող ենք ձեզ հետ ռոբոտներ լինել։ Մենք կարող ենք մեր ուժերով վերակենդանացնել այլ մարդկանց։ Մենք կարող ենք մեր ուժերով աշխարհն ավելի լավը դարձնել։ Բայց մեր բնությունը ոչինչ չի փոխարինի, ոչ մի էլեկտրական ծաղիկ, ուստի բոլոր ուժերով, մեր բոլոր գաղափարներով մենք կպահպանենք այն։ Աշխարհում չեն լինի ինքնաթիռներ կամ մեքենաներ, որոնք աղտոտում են շրջակա միջավայրը, որովհետեւ 20 տարի անց կհայտնվի հեռահաղորդիչ (տելեպորտ), որը մեզ կտեղափոխի ցանկացած վայր վայրկյանների ընթացքում։ 2039 թվականին ռոբոտները կկարողանան հանգիստ լողալ ջրի տակ՝ չանհանգստանալով իրենց ներքին համակարգի համար, որ ինչ-որ բան կարող է այրվել։ Այլեւս չի լինի որսի ձգտում։ Մենք կկարողանանք պահպանել անհետացման եզրին գտնվող կենդանի տեսակները եւ վերականգնել այն տեսակները, որոնք անհետացել են։ Մենք կվերականգնենք համաշխարհային օվկիանոսի մաքրությունը, կվերականգնենք մարջանային խութերը, որոնք այժմ անհետացման եզրին են։ Ապագայի համար դա խնդիր չի լինի։

Այժմ ուզում եմ բացահայտել այն պահը, թե ինչով եմ զբաղվելու ես, ինչ կլինի Work&Travel ծրագրի հետ եւ ինչպիսին կլինեն ճանապարհորդությունները, շրջակա աշխարհի մասին մենք արդեն խոսեցինք։ Ես աշխատելու եմ հանուն աշխարհի բարօրության։ Ես չեմ կարող հստակ նշել մասնագիտությունը, որում աշխատելու եմ, բայց հաստատ գիտեմ, որ կցանկանայի փորձել ինձ գրեթե յուրաքանչյուր ոլորտում, կցանկանայի ստեղծագործել, օգնել բնությանը եւ մարդկանց։ Work&Travel ծրագիրը կընդլայնի իր հնարավորությունները։ Աշխարհի բոլոր երկրներից բացի, կհայտնվի այլ մոլորակներ ճանապարհորդելու, այնտեղ որպես կամավոր աշխատելու, ապագա կյանքի համար ինչ-որ բան ստեղծելու հնարավորություն։ Սա կլինի յուրաքանչյուրի համար հասանելի ծրագիր, որովհետեւ յուրաքանչյուրը կկարողանա բերել իր յուրահատուկ, բարի, լավ բանը, եւ յուրաքանչյուրը արժանի է ստանալ յուրահատուկ փորձ։ Ճանապարհորդությունները կլինեն միջգալակտիկական՝ առանց որեւէ թղթաբանության, երկարատեւ դրամական խնայողությունների եւ խնդիրների։ Սա այլեւս չի համարվի շքեղ կյանքի մաս։ Ճանապարհորդել կկարողանան բոլորը եւ ամենուր։

Իմ մտքերն ուզում եմ ավարտել նրանով, որ նման մրցույթը անհրաժեշտ է վերսկսել 2039 թվականին եւ պահպանել երեխաների բլոգները՝ տեսնելու համար, թե ինչպես է փոխվել աշխարհը 20 տարի անց։ Շատ ընկերներ ինձ ասում են՝ «էլ ո՞ւր լավանա», իսկ ես ոչ մի կաթիլ չեմ կասկածում, որ 20 տարի անց, XXI դարի 30-ականների ավարտը կլինի ավելի հաջող, ավելի մասշտաբային, քան XXI դարի 10-ականների ավարտը։ Ներողություն եմ խնդրում, եթե իմ գրառման մեջ լինեն քերականական սխալներ, կրկնություններ եւ, հնարավոր է, անհամապատասխանություն։ Գրել եմ մտքերի, հույզերի ճնշման տակ եւ անկեղծորեն։ Մեծ շնորհակալություն ուշադրության համար։