Մենք սլանում ենք մայրուղով, արդեն լուսացել է, իսկ մինչ Նիագարա հասնելը դեռ մեկուկես ժամվա ճանապարհ կա։ Լեռները վաղուց փոխարինվել են կանաչ հարթավայրերով ու տնկարկներով, իսկ նեղ լեռնային ճանապարհները՝ լայն արագընթաց մայրուղիներով։ Նյու Յորքը ընդհանրապես շատ տեխնոգեն նահանգ է։ Այստեղ մեքենաներն ու մարդիկ անհամեմատ շատ են, քաղաքները սահուն կերպով միաձուլվում են միմյանց՝ ձեւավորելով աշխարհի ամենամեծ ագլոմերացիան։ Բայց այս ամենի մեջ ոչ մի գեղեցկություն չկա։ Այստեղի սակավ բնությունն ու տիպային քաղաքները զարդարում է միայն բնության մեկ հրաշք՝ Նիագարայի ջրվեժը։
Նիագարայի ջրվեժը աշխարհի ամենախոշորներից է եւ ամենամեծը Հյուսիսային Ամերիկայում։ Դրա հանրահայտությունը, հավանաբար, պայմանավորված է Կանադա-Ամերիկյան սահմանին ունեցած շատ հաջող դիրքով եւ զբոսաշրջիկների համար հեշտ հասանելիությամբ։ Ջրվեժը ձեւավորվում է Նիագարա գետի ջրերով, որը բաժանում է Նահանգները իր թխկու հարեւանից։ Գետի երկու ափերին էլ տեղակայված են Niagara Falls անունով քաղաքներ։ Միայն թե մեկը պատկանում է Նյու Յորք նահանգին, իսկ մյուսը՝ Օնտարիո նահանգին։
Niagara Falls քաղաքն ինքնին շատ ձանձրալի վայր է։ Թեեւ ընդհանուր առմամբ այնքան էլ չի տարբերվում նահանգի մյուս քաղաքներից։ Լայն փողոցներ, մոխրագույն տներ, ափամերձ գոտում հյուրանոցների շարք եւ գրեթե լիակատար կանաչապատման բացակայություն։ Այնտեղ անելու բան բացարձակապես չկար, եւ մենք ուղիղ գնացինք դեպի ափ՝ առաջնորդվելով թափվող ջրի աղմուկով։
Ընդհանրապես, քաղաք հասնելուց դեռ կես ժամ առաջ կարելի է տեսնել հսկայական գոլորշու ամպ, որը բարձրանում է մի քանի հարյուր մետր։ Առաջին անգամ կարելի է մտածել, որ դա ինչ-որ թղթի ֆաբրիկայի ծուխ է կամ չինական սպորտային կոշիկների այրվող խմբաքանակ։
Տեսարանն ինքնին, իհարկե, հիացնող է։ Հազարավոր տոննա ջուր դանդաղ մոտենում են անդունդին եւ 50 մետր բարձրությունից ազատ անկում կատարելով՝ թափվում են ներքեւի ժայռերի ու քարերի վրա։ Ընդ որում, տպավորիչը ոչ թե հենց ջրվեժն է, այլ ավելի շուտ դրա չափսերը։ Ջրվեժն ինքնին բաժանվում է հսկայական մասերի, որոնք կոչվում են Հյուսիսային եւ Հարավային Նիագարա։
Այստեղ մեզ սպասում էր առաջին հիասթափությունը. Նիագարան իր ողջ գեղեցկությամբ կարելի է տեսնել միայն հակառակ՝ Կանադական ափից, ինչի համար անհրաժեշտ է առանձին վիզա ստանալ։ ԱՄՆ-ի կողմից կարելի է միայն հիանալ 60 աստիճան անկյան տակ։ Հակառակ ափը եւ քաղաքը ընդհանրապես շատ ավելի զարգացած եւ խնամված են երեւում։ Փոքրիկ Լաս-Վեգաս, ինչպես մեզ բացատրեցին տեղացիները։ Ամերիկացի երիտասարդները ամեն հանգստյան օր հատում են սահմանը միացնող կամրջով՝ բարերում եւ խաղատներում թափառելու համար, որոնք Կանադայում թույլատրված են 18 տարեկանից, այլ ոչ թե 21, ինչպես Միացյալ Նահանգներում։
Ամերիկյան կողմից ջրվեժը լիովին դիտելու միակ միջոցը փոքր նավակով հենց դրա տակով լողալն է։ Այս ամենը արժե 12 դոլար եւ, սկզբունքորեն, արժե իր գումարը։ Ձեզ տալիս են երկնագույն անձրեւանոց, որը սկզբունքորեն չի փրկում ներքեւի խոնավությունից, չէ՞ որ իզուր չէ, որ ջրի ցողերը երեւում են քաղաքից 15 մղոն հեռավորության վրա։ Ջրվեժի ստորոտում այնպիսի ջրային փոթորիկ է, որ պարզապես ոչինչ չի երեւում։ Ես հազիվ հասցրեցի թաքցնել ֆոտոխցիկը, որպեսզի պահպանեմ այն ողջ երթուղու համար։ Այստեղ որպես խորհուրդ կարող եմ ասել՝ մի կրկնեք մեր սխալները եւ վերցրեք կարճ, արագ չորացող հագուստ եւ հողաթափեր, այլապես ստիպված կլինեք երկար ժամանակ չորացնել ոտքերը։
Բայց իր ողջ մեծությամբ հանդերձ՝ Նիագարայի ջրվեժը մեկ ժամվա տեսարան է, այստեղ ամբողջ հանգստյան օրերն անցկացնելը, իմ կարծիքով, պարզապես հիմարություն է։ Արժե իսկապես մնալ եւ նայել գիշերը լուսավորված ջրերին։ Այդ լուսավորությունը անընդհատ փոխում է իր երանգը՝ Նիագարան դարձնելով երբեմն կարմիր, երբեմն կանաչ... Հիացնող է։
Մենք հոգնել էինք, մեզ ձանձրացրել էր։ Մենք նստեցինք ինչ-որ սրճարանում՝ սովի բնական պահանջը բավարարելու եւ մեր հետագա երթուղին նախանշելու համար։ Այս հարցի շուրջ երկար չվիճեցինք, մենք կանգնած էինք դեպի միջին արեւմուտք տանող դարպասների մոտ, ուստի որոշեցինք ուղիղ գնալ Չիկագո՝ կանգ առնելով միայն Քլիվլենդում...
