Հարցազրուցավար (այսուհետ՝ Հ). Երկու հազար երեսունիններորդ տարի։
Մաշկիս վրայով սարսուռ անցավ... Տասնինը տարվա ընթացքում որքան բան կարող էր տեղի ունենալ, որքան բան կարող էր փոխվել։ Երբեք չէի մտածի, որ լրջորեն սա կասեմ, բայց այսօր մենք հարցազրույց ենք վերցնում վաղվա օրվա ուսանողուհուց։ Բառացիորեն։ Բարեւ, Դանա՛։ Մենք՝ 2020-ի քարանձավաբնակներս, պահանջում ենք ցրել ապագայի մշուշը եւ պատմել, թե ինչպես են երիտասարդները գրավում ամերիկյան համաձայնագրի երկիրը գալիք երեսունիններորդ տարում։
Դանա (այսուհետ՝ Դ). Բարեւ, բարեւ։ Շնորհակալություն, որ հրավիրեցիք, գաղափարը հիանալի է։ Ճիշտ է, հուսամ՝ ազդանշանը մինչեւ նախապատմական ընդունիչներ հասնելը չի կորցնի որակը... Կատակում եմ։ Թեեւ... Ոչ, իսկապես ուրախ եմ կիսվել բոլոր անհրաժեշտ տեղեկություններով, մեկ տարվա ընթացքում տասը երկրում եմ եղել, ճամպրուկս փակցված է ամեն ինչով, ինչ կարելի է եւ չի կարելի, երեք ալբոմ լցված է լուսանկարներով... իսկ ամեն ինչ սկսվեց Լոնգ Այլենդից եւ CMO-ի ու Work and Travel ծրագրի հետ ընկերությունից։ Ինչ-որ առումով՝ դա բոլոր հետագա թափառումների խթանն էր, չեմ վախենա նման տիտղոս շնորհել։
Հ. Մի՞թե քո առաջին լուրջ ճանապարհորդությունը ծրագրով է եղել։
Դ. Հենց այդպես։ Երբեք չեմ մոռանա այդ հուզմունքը... Իսկ դա եղել է ընդամենը մեկ տարի առաջ՝ երկու հազար երեսունութին, երբ ես՝ երկրորդ կուրսեցիս, առաջին անգամ հանդիպեցի ծրագրի մասին տեղեկատվությանը։ Առաջին միտքը՝ «ի՞նչ։ Այդքան գումար վճարել ծրագրի համար, որ գնամ եւ ամբողջ ամառ ԱՇԽԱՏԵ՞Մ։ Վա՛ու, տվեք երկուսը»։ Միամիտ երեխա։ Թերագնահատել էի, բայց իրավիճակը շտկեցի, հենց որ փորփրեցի YouTube-ը, լսեցի այն տղաներին, ովքեր գնացել էին, եւ գլխիս մեջ դրեցի, որ առանց այդ ուղեւորության կյանքս անիմաստ է։ Իմ «հետազոտությունների» վրա ծախսեցի գրեթե մեկ շաբաթ, իսկ գիտե՞ք՝ որքան ժամանակ պահանջվեց գրանցման համար։
Հ. Մեզ մոտ՝ 20-րդ տարում, քչերն են գործակալություն մեկ այցով գլուխ հանում, սկզբում խորհրդատվություն, հետո պայմանագրի ստորագրում, հետո փաստաթղթերի բերում... Խաղադրույք եմ կատարում երկու օրվա վրա։
Դ. Մեկ ժամից քիչ։ Այն էլ միայն այն պատճառով, որ շունս էր ինձ շեղում... Խորհրդատվությունն ու փոքրիկ հարցազրույցն անցան տեսակապով, ամեն ինչ բացատրեցին եւ ծամեցին։ Հետո գրանցվեցի եւ ստորագրեցի պայմանագիրը։ Իրականում, ես պարզապես հարթակ բեռնեցի փաստաթղթերի ամբողջ ցանկը՝ համալսարանի տեղեկանքը, ի դեպ, նույնպես ստացել էի համալսարանի կայքի միջոցով՝ էլեկտրոնային ստորագրությամբ, եւ վոյլա։ Ապագա, տեխնոլոգիաներ... Ոչ թե Մարտի Մաքֆլայի թռչող սքեյթը, բայց նախկինի պես տասը օր սպասելու կարիք չկա։ Պայմանագիրն էլ էլեկտրոնային ստորագրությամբ կնքեցի։ Եվ հենց այնտեղ՝ հարթակում, կատարեցի առաջին վճարումը։ Ամեն ինչ արագ է, հիանալի։ Շնորհակալություն համակարգող տղաներին։
Հ. Դրախտ՝ այստեղ եւ հիմա գործել սիրողների համար, դժվար է վիճել։ Իսկ վերջում ո՞ւր թռար, Լոնգ Այլե՞նդ։ Ինչպե՞ս էիր պատրաստվում, շա՞տ նյարդեր ծախսեցիր։ Ինչպե՞ս է քեզ Նյու Յորքը։
Դ. Այո, թռա Լոնգ Այլենդ, որտեղ ընկերուհիս հրավիրել էր հունական ռեստորան։ Անկեղծ ասած՝ չէի կարող երազել նման վայրի մասին, առավել եւս առաջին ուղեւորության համար... Մինչեւ հյուպատոսությունում հարցազրույցը չէի կարողանում հավատալ կատարվողին։ Այնտեղ այնքան էի դողում, աստված վկա։ Ամեն ինչ լավ անցավ։ Նյարդերի մասին... գիտեք, կպատմեմ այնքան հակիրճ, որքան կկարողանամ։
Հ. Իսկ մենք սիրով կլսենք։
Դ. CMO-ի տղաները հարթակում ունեն անձնական կաբինետներ, եւ մարտի սկզբից կաբինետներ են լցվում հյուպատոսությունում հարցազրույցի, դրան նախապատրաստվելու, ճամպրուկը գրագետ հավաքելու, Նահանգներում աշխատանքային էթիկայի վերաբերյալ տեսա- եւ տեքստային նյութեր... Եվ ընդհանուր առմամբ՝ տոննաներով օգտակար տեղեկատվություն, հուշումներ, ուղեցույցներ, հասցեներ։ Եվ ոչինչ ավելորդ։ Բառացիորեն այն ամենը, ինչ նախկինում հավաքվում էր YouTube-ի տեսանյութերից, այլ տղաների պատմություններից, բլոգներից՝ ԱՄԵՆ ԻՆՉ կա հարթակում, առանց ջրիկության։ Այդպիսի հաճույք է, երբ ամբողջ անհրաժեշտ տեղեկատվությունը կառուցվածքավորված է եւ մատուցված սկուտեղի վրա... Իմ մեջ ինչ-որ հաստ ու ծույլ բան սարսափելի ուժով ցնծում էր։ Բուհում ուսումը հիմա թեեւ հիմնականում հեռավար է, բայց դրանից ոչ պակաս լարված, նյութերի հստակ կազմակերպման պահանջը սարսափելի աճել է, քանի որ դրանք բոլորը սարքերի վրա են։ Ընդհանուր առմամբ՝ CMO-ն գերազանցեց ինքն իրեն՝ ուսանողների կյանքը հեշտացնելու համար։ Հետո՝ ավելին։ Բացի դրանից, գարնանը անցկացվում են առկա հանդիպումներ եւ թրեյնինգներ, եւ եթե դու ուսումնասիրել ես տեղադրված նյութը, եւ ծույլ չես եղել նաեւ տղաների մոտ անգլերեն թեյախմության մտնելու՝ ապա Նահանգներում քեզանից ավելի պատրաստված աշխատող-ճանապարհորդ չի լինի։ Նյարդայնությունը կվերանա, սկաուտի խոսք։
Հ. Հուսադրող է հնչում... Ի՞նչ պետք է անենք մենք՝ քարանձավաբնակներս, ո՞ւր վազենք, զանգենք։ Մենք ուզում ենք ուսումնական հարթակ։
Դ. Կարելի է հետ պտտել այս հարցազրույցը, տալ լսելու, թե ինչպես եմ ես ճչում հիացմունքից, գովում այն ամեն կերպ... Միգուցե աշխատի։
Հ. Հավատում ենք վաղվա օրվան, ինչպես ասում են։ Ի վերջո, ի՞նչ էին Նյու Յորքի առաջին տպավորությունները։
Դ. Պատմությունը բոլորովին առանձին է։ Նյու Յորք... բարձր, վառ եւ անքուն։ Ի դեպ, ում էլ հարցրել եմ, ում հետ էլ խոսել եմ՝ բոլորը Քենեդի օդանավակայան են ժամանել հորդառատ անձրեւի տակ։ Բոլորը։ Սակայն ոչ ոքի՝ կրկնում եմ, ՈՉ ՈՔԻ, դա չի կանգնեցրել, եւ բոլորը միեւնույն է համառորեն քայլում էին լուսանկարվելու Թայմս Սքվերում, որովհետեւ հաջորդ օրը պետք էր ցրվել բոլոր ուղղություններով՝ դեպի իրենց քաղաքները։ Ես անձրեւին սովոր եմ, Պիտերից եմ, բայց... Ընդհանուր առմամբ՝ բախտս բերեց, Լոնգ Այլենդում 2030-ին գործարկեցին արագընթաց գնացք մինչեւ Իսթ Հեմփթոն։ Այլեւս ոչ մի փոխանցում, մեկ ժամ Փենսիլվանիայի կայարանից մինչեւ Բրիջհեմփթոն։ Սիրում եմ ապագան։ Սա ասում եմ նրա համար, որ հանգստյան օրերը անցկացնում էի Նյու Յորքում։ Հիմա կարող եք չհավատալ, եւ ես կհասկանամ, որովհետեւ մեծերից ամեն ինչ լսել եմ, բայց... Նյու Յորքի մետրոյում հիմա իրոք հնարավոր է գլուխ հանել առաջին իսկ փորձից։
Հ. ...Ոչ։ Այսինքն՝ ի՞նչ։ Չէ՛։ Ոչ, ոչ եւ ոչ։ Մեզ մոտ չափազանց ազնիվ հարցազրույց է։
Դ. Ես լուրջ եմ ասում։
Հ. Կարծում եմ՝ մենք ունկնդիրների հետ պատրաստ ենք հավատալ նույնիսկ թռչող մեքենաների։ Ինչու չէ, ժամանակի մեքենային էլ կհավատանք։ Բայց Նյու Յորքի մետրոյին... ցավոք, մենք Ջոան Ռոուլինգի գրքերում չենք, թեեւ շատ կուզեինք։
Դ. Ոչինչ, տասնինը տարի հետո կհավատաք։ Եվ ընդհանրապես, հիմա Նահանգների երիտասարդության կեսը ճանապարհորդում է, որովհետեւ ավելի հեշտ է, քան առաջ։ Դե, զգացողություններով։ Նահանգներով երիտասարդների շրջանառությունը իրոք տպավորիչ է, եւ դա նույնիսկ կապված չէ ինչ-որ գյուտերի հետ, այլ անվավոր տներով խմբակային ուղեւորությունների տարածման հետ։ Այստեղ հիմա բոլորը այդպես են վարում։ Ես աշնանը այդպես գնացի Կալիֆոռնիա հինգ տղաների հետ, ի դեպ, այնքան գումար չծախսեցինք, որքան մտածում էինք։ Դժոխային զվարճալի էր, ես այդպես ամբողջ աշխարհով կճանապարհորդեի, եւ անպայման խայտաբղետ ընկերությունում, որպեսզի մշտական ինտեգրում եւ փորձի փոխանակում լինի, որպեսզի արբանյակների միջոցով ճանաչես ուրիշի մշակույթը, ինչ-որ կերպ հայացքներդ փոխես, լրացնես, աշխարհայացքդ ընդլայնես։ Ընդհանուր առմամբ՝ ճանապարհային մոգություն իր ողջ փառքով, ինչպես ես եմ դա անվանում։ Ես հենց այդ ամենից հետո սկսեցի իմ քոչվորի թափառումները։ Նախազգուշացնելով հարցը՝ այո, ես դեռ ուսանող եմ, թեեւ առանց անհավանական մեծ, գրպանը ծանրացնող կրթաթոշակի։ Եթե ինչ՝ սարկազմ է։ Առաջնահերթությունների հարց է, պարոնայք։ Երկրորդ անգամ եմ գնում, ի դեպ։ Ինձ հիմա ընդհանրապես տեղում չի նստվում։ Ի՞նչ արեցիր, CMO...
Հ. Իսկ ես այստեղ, ըստ էության, ինչո՞ւ էի պետք... Դանա՛, դու հարցազրույց վերցրեցիր ինքդ քեզանից։ Խլո՞ւմ ես հացս։ Իսկ եթե լուրջ, ուսանող-ճանապարհորդի ապագան կարծես թե այլ կերպ է հնչում, բայց միեւնույն ժամանակ՝ ոչ այլմոլորակային իմաստով այլ կերպ։ Ոչ օտար։
Դ. Դե այո, Լուսին էքսկուրսիաները դեռ պետք է սպասել, բայց ընդհանուր առմամբ՝ էությունը այն մանրուքների մեջ է, որոնք կյանքը դարձնում են ավելի հարմարավետ։ Հանգիստ, բայց վստահ փոփոխություններ այստեղ եւ այնտեղ, այդպիսի բան։ Թեեւ, ով գիտի, միգուցե ինչ-որ տեղ արդեն իրենց ժամին են սպասում ժամանակի մեքենան եւ հավերժական շարժիչը... իսկ մենք՝ պարզ մահկանացուներս, առայժմ կվայելենք ճանապարհորդությունները արագընթաց գնացքներով եւ անվավոր տներով։
Հ. Ողջամիտ միտք է, ողջամիտ։ Ցավոք, մեր հարցազրույցը մոտենում է ավարտին... Ապագան քեզ հաստատ սպասում է։ Միգուցե ուզում ես ինչ-որ բան վերջում մաղթել CMO-ին իր երեսնամյակի կապակցությամբ։ Կենտրոնը նշեց իր հոբելյանը։
Դ. Օ՛ այո, անշուշտ։ Խմ։ Սիրելի՛ CMO, երեք տարի հետո դու կհասնես չափահասության՝ հոբիթների չափանիշներով, այնպես որ... այնպես որ մի՛ մոռացիր այս առիթով շքեղագույն երեկույթ կազմակերպել։ Լա՞վ։ Շնորհակալություն քեզ ամեն ինչի համար։ Լրջորեն, շնորհակալություն, չկան այնպիսի բառեր, որ ամբողջ երախտագիտությունը արտահայտեն։ Ծնունդդ շնորհավոր։ Առջեւում դեռ հսկայական ճանապարհ ունեմ, բայց երբեք չեմ մոռանա, թե որտեղից եմ սկսել, պիոներական պատվի խոսք, իսկ քեզ՝ առավել եւս։ Այնպես որ... այո։ Այո, կարծում եմ՝ մենք քեզ հետ պատահական չենք հատվել։ Կտեսնվենք վաղվա օրվա մեջ։