Անսպասելի ճանապարհորդություն...
Ես ֆիլմո՞ւմ եմ։ Հենց սա էի մտածում, երբ վայրէջք կատարեցի Չիկագոյում... Ես կարծում էի, որ տնից 9000 մղոն հեռավորության վրա՝ մեկ այլ մայրցամաքում, ինձ լիովին այլ կերպ կզգամ։ Չիկագո ժամանելու օրվանից ես հայտնվեցի մի ֆիլմում, որի մի մասնիկը դառնալու մասին անգամ չէի էլ մտածում։
Հիշում եմ տնից հեռանալու օրը... Հիշում եմ այն անմոռանալի զգացողությունը, երբ այդ օրը դուրս եկա տան դռնից եւ թարմ օդը դիպավ դեմքիս։ Երկու մեծ ճամպրուկներս ձեռքիս՝ ձեւացնում էի, թե ուժեղ, մկանոտ տղա եմ։ Նայեցի վառ կապույտ երկնքին, եւ միակ բանը, որ զգում էի, ազատությունն էր ու մի տարօրինակ զգացողություն, որ կյանքիս մեջ ինչ-որ բոլորովին անհայտ բան է մտնում։ Հիշում եմ՝ լուռ էի, երբ հորեղբայրս ինձ տանում էր օդանավակայան, եւ ողջ ճանապարհին զգում էի մայրիկիս հայացքը ինձ վրա։ Ոչինչ չէի կարողանում ասել։ Պարզապես նայում էի պատուհանից երկրիս գեղեցիկ բնապատկերներին ու մտածում. «Ինչպե՞ս պետք է հաղթահարեմ 3 թռիչք՝ լիովին մենակ...»։
Հիշում եմ ինքնուրույնության լիակատար պատասխանատվության գիտակցումը, որ զգացի օդանավակայանում մայրիկիս հրաժեշտ տալիս։ Այդ ժամանակ ես ինքնուրույն էի, ինչը իմ ճանապարհորդության եւ՛ լավագույն, եւ՛ ամենադժվար մասն էր։
Բայց, սպասեք, ի՞նչ ճանապարհորդություն։
Իմ Global UGRAD ճանապարհորդությունը։
Երբեք բավարար բառեր չեմ գտնի նկարագրելու համար, թե որքան երախտապարտ եմ Global UGRAD-ի շրջանավարտ լինելու համար։ Եվ երբեք չեմ հոգնի մարդկանց պատմելուց, թե ինչու պետք է դիմեն այդ ծրագրին։ Հավանաբար, հիմա սա է իմ աշխատանքը։ Պարզապես ասել մարդկանց, որ նրանք կարող են։ Որ նրանք կարող են թողնել բոլոր վախերն ու անվստահությունը հետեւում։
Ինչո՞ւ որոշեցի մասնակցել Global UGRAD ծրագրին։
Այս հնարավորությունը պատահաբար եկավ ինձ մոտ։ Ընկերներիցս մեկը տեղադրել էր այն սոցիալական ցանցերում, ես տեսա այն, եւ իմ մեջ մի բան անմիջապես «կտկտաց»։ Սրտիս խորքում զգացի, որ չեմ կարող հիասթափեցնել իմ ներքին երեխային, քանի որ պարզապես կզղջամ, եթե չփորձեմ։ Այնպես որ, ես արեցի դա։ Ես փորձեցի, եւ ամեն ինչ ստացվեց։ Ահա թե ինչու եմ ես այստեղ՝ ասելով մարդկանց, որ նրանք նույնպես կարող են դա անել։
Անկեղծ ասած, Global UGRAD-ի դիմումի գործընթացը մի տեսակ սարսափելի էր այն ժամանակվա առաջին կուրսեցի աղջկա համար։ Դեկանատից ակադեմիական տեղեկանք ստանալը բարդ էր թվում, քանի որ իմ համալսարանում փոխանակման ծրագրերը գրեթե չէին խրախուսվում։ Մեկ այլ փորձություն էր դասախոսներից խնդրելը, որ ինձ համար երաշխավորագիր գրեն, ինչպես նաեւ ոգեշնչում գտնելը՝ արժանի էսսե գրելու համար։
Չգիտեի՝ ինչ սպասել դիմումս ուղարկելուց հետո։ Պարզապես համբերատար սպասում էի եւ հույս ունեի, որ ինչ-որ բան ինձ է սպասում։ Եվ իրականում այդպես էլ եղավ։ Հիշում եմ՝ որքան ուրախություն եւ հուզմունք զգացի, երբ Մինսկում ԱՄՆ դեսպանատնից զանգահարեցին եւ հրավիրեցին հարցազրույցի, որը տեղի ունեցավ մոտ երեք շաբաթ անց։ Ես հաջողությամբ անցա հարցազրույցը, հետո հանձնեցի TOEFL քննությունը եւ վերջապես դարձա Global UGRAD ծրագրի եզրափակիչ փուլի մասնակից։
Ծրագրի համակարգողները ինձ ուղարկեցին Էմպորիայի պետական համալսարան, ինչի համար ես իսկապես երախտապարտ եմ։ Այնուամենայնիվ, երբ առաջին անգամ նրանցից հաղորդագրություն ստացա, որ ինձ ուղարկել են Էմպորիա, ես շատ հիասթափվեցի... Ինչո՞ւ։ Պարզապես բրաուզերում փնտրեցի այդ քաղաքը, եւ այն ցույց տվեց, որ դա Կանզասի մի փոքրիկ քաղաք է՝ 25,000 բնակչությամբ։ Այնպես որ, միակ միտքը, որ եկավ գլխիս, հետեւյալն էր. «Դե, լավ, մայրիկ, ես հայտնվելու եմ այդ գյուղում...»։ Իրականում, ուրախ եմ, որ ոչ մի ակնկալիք չունեի, քանի որ երբ հասա այնտեղ, այդ «գյուղը» ինձ ցույց տվեց ամենավառ կյանքը, որը կարող էի պատկերացնել։
Հստակ հիշում եմ, թե ինչ զգացի, երբ ինքնաթիռս վայրէջք կատարեց Չիկագոյում... Մեկ այլ մայրցամաք, այլ մարդիկ, այլ մտածելակերպ։ Կարծում էի, որ այնտեղ լիովին մենակ կլինեմ՝ առանց ընկերների։ Ահա թե ինչու էի անհանգստությամբ պլանավորում իմ միայնակ ճանապարհորդությունը դեպի Նյու Յորք՝ չիմանալով, որ այնտեղ կհանդիպեմ այնքան շատ հոգեհարազատ մարդկանց, որոնց հետ միասին կբացահայտեմ ամեն ինչ։
Հիշում եմ, թե ինչպես էի թափառում KCI-ում (Կանզաս Սիթիի միջազգային օդանավակայան) երրորդ թռիչքից հետո եւ փնտրում այն մարդկանց, ովքեր պետք է ինձ տանեին Էմպորիա։ Եվ հենց այնտեղ՝ օդանավակայանում, հանդիպեցի մի գեղեցիկ կորեացի աղջկա, ով հետո դարձավ իմ լավագույն ընկերուհին։ Մենք ողջ ճանապարհին զրուցում էինք մինչեւ Էմպորիա, եւ թվում էր, թե վաղուց ենք իրար ճանաչում։ Մենք փոքրիկ ավտոբուսում էինք այլ միջազգային ուսանողների հետ, եւ բոլորս հիացած էինք Կանզասի շունչը կտրող բնապատկերներով ու մայրամուտներով, ինչպես նաեւ վարորդի միացրած էսթետիկ քանթրի երաժշտությամբ։
Ինչպե՞ս ազդեցի ծրագրի վրա եւ ի՞նչ ազդեցություն ունեցավ այն ինձ վրա։
Դե, Global UGRAD ծրագրի հիմնական նպատակներից մեկը առաջնորդության եւ համայնքային ծառայության նկատմամբ իսկապես կրքոտ ուսանողներ գտնելն է։ Համայնքային ծառայությունը կյանքի այն ասպեկտն է, որը ամերիկյան մշակույթում առաջին տեղում է։ Եվ ես լիովին համաձայն եմ, որ այդպես էլ պետք է լինի։
Ձեր համայնքին ծառայելը նշանակում է տալ առանց որեւէ ակնկալիքի։ Օգնել ուրիշներին եւ դրանից իսկական հաճույք ստանալ, անել դա սրտանց։ Հավատում եմ, որ համայնքային ծառայությունը զարգացնում է մարդու անհատականությունը, այն ցույց է տալիս նրանց այն երջանկությունը, որը կարելի է գտնել փոքր բաների մեջ, ինչպիսիք են ամենօրյա բարության գործերը, անձնազոհությունը, հարգանքը եւ սերը։
Այնպես որ, այն զարգացրեց նաեւ իմ բնավորությունը։ Ես համալսարանի «GIVE» (Getting Involved with Volunteering in Emporia) կամավորական կազմակերպության մի մասն էի, եւ ինձ բախտ վիճակվեց ունենալ հիանալի թիմ, որը հիմնականում բաղկացած էր այլ միջազգային ուսանողներից։
Ամենամեծ բանը, որ ինձ նվիրվեց, իմ համայնքն էր։ Ես շրջապատված էի միջազգային ուսանողներով, քանի որ միջազգային ուսանողները սովորաբար միասին են լինում։ Գիտեմ, որ կհարցնեք՝ ինչու։ Հավանաբար այն պատճառով, որ մենք պարզապես այն մարդիկ ենք, ովքեր բավականաչափ քաջություն ունեին այլ երկիր գնալու, պարզապես մեր սովորական կյանքը հետեւում թողնելու համար։ Կարծում եմ՝ մենք միասին ենք, որովհետեւ մենք բազմազանություն ենք բերում համաշխարհային համայնքին։ Մենք բոլորս տարբեր ենք հագնվում, բոլորս ունենք տարբեր շեշտադրումներ, բոլորս ունենք տարբեր մշակույթներ, բայց մենք միշտ բաց ենք նոր փորձառությունների համար։ Կարծում եմ՝ սա հաստատ այն բանն է, որ միավորում է մեզ բոլորիս։ Այն ինձ ստիպեց զգալ, որ ես մեծ միջազգային ընտանիքի մի մասն եմ։ Մենք ինքներս էինք կազմակերպում մեր բոլոր ճամփորդությունները ԱՄՆ-ով մեկ՝ հուսահատորեն փորձելով բացահայտել հնարավորինս շատ վայրեր, բայց միեւնույն ժամանակ մենք այնքան ներգրավված էինք Էմպորիայի պետական համալսարանի սոցիալական կյանքին, որ մասնակցում էինք գրեթե բոլոր հնարավոր միջոցառումներին։ Այնտեղ անցկացրած 4 ամիսների ընթացքում ես շատ բան սովորեցի ամերիկյան մշակույթի մասին։ Հիշում եմ իմ զարմանքը, երբ տեսա ձմռանը շորտերով եւ կրոկսներով տղաների, ամերիկացիների, ովքեր ամեն ինչ խմում էին սառույցով, եւ իսկապես շփոթված էի նրանց մեքենաներ օգտագործելուց, նույնիսկ երբ ինչ-որ տեղ հասնելու համար հինգ րոպե քայլել էր պետք։ Ամենաշատը կարոտում էի տնական տաք թեյը, քանի որ ամերիկացիները գրեթե միշտ Starbucks-ից սառը սուրճ են խմում...
Այնուամենայնիվ, փոխանակման ուսանող լինելը ոչ միայն համայնքի մի մասը լինելն է, այլ նաեւ առանձնանալը եւ ինքդ քեզ որպես անհատ դրսեւորելը, ով գիտի իր նպատակը եւ եկել է այնտեղ՝ դառնալու իսկական փոփոխությունների հեղինակ։ Ես այնտեղ էի՝ ուրիշներին իմ մշակույթի մասին պատմելու, նրանց ցույց տալու, թե ինչ է նշանակում լինել բելառուս աղջիկ։ Ոչ բոլորը նույնիսկ գիտեին, որ գոյություն ունի Բելառուս անունով երկիր։ Իմ աշխատանքը մեր ավանդույթները, սովորույթները, մեր ապրելակերպը բացատրելն էր։ Այս ճանապարհորդությունը շատ բան էր սովորելու եւ մարդկանց ձեր սեփական գիտելիքները տալու, ճանապարհին ձեր պատկերացումները կիսելու մասին։ Այն նաեւ կյանքի որոշակի բաների վերաբերյալ իմ հայացքները փոխելու կարողության մասին էր, քանի որ բավական երկար ժամանակ այլ մշակույթում լինելը ստիպեց ինձ այլ կերպ ընկալել իմ կյանքը, այն ինձ դարձրեց փոփոխություններին հարմարվող։ Փոխել իմ սովորությունները, արժեքները, ինչպես նաեւ ապրելակերպը։
Բայց ի՞նչ պատահեց հետո...
Երբ ես վերադարձա տուն իմ անմոռանալի ճանապարհորդությունից, ես տառապում էի հակադարձ մշակութային շոկից եւ ջեթլագից։ Սա առաջին անգամն էր, որ ես իսկապես զգում էի նման բաներ։ Ես չգիտեի, թե ինչպես հարմարվել տուն վերադառնալուն՝ բոլորովին այլ միջավայրում 4 ամիս անցկացնելուց հետո, թվում էր, թե կորցրել եմ նպատակս։ Բայց սրտիս խորքում գիտեի, որ վերադարձել եմ փոփոխություն կատարելու համար։ Ես վերադարձա իմ համայնքի կյանքը ավելի լավը դարձնելու համար։ Բայց չգիտեի՝ ինչպես դա անել...
Ամառ էր, եւ ես մտածեցի. «Դե, Արինա, արի քեզ զբաղեցնենք»։ Այնուամենայնիվ, իրականում ինչ-որ զբաղմունք գտնելը այդքան էլ հեշտ չէր։ Ես պայքարում էի աշխատանք գտնելու համար, որը գոնե ինչ-որ կերպ կհամապատասխաներ իմ մասնագիտությանը։ Ամեն օր ես անընդհատ թափուր աշխատատեղեր էի փնտրում, բայց ամեն ինչ անհաջող էր։ Այնպես որ, որոշեցի գնալ հայրենի քաղաք՝ Բարանովիչի, եւ դիմել տեղի ռեստորանում մատուցողի պաշտոնի համար։ Թեեւ, այնտեղ մի քանի հերթափոխով պրակտիկա անցնելուց հետո, վարչակազմի անդամներն ինձ ասացին, որ իրենց այլեւս մատուցող պետք չէ։ Ես արեցի հնարավորը՝ դրական մնալու համար, բայց կյանքս կարծես լցված էր խավարով, ես կորցնում էի հույսս։ Բայց հետո, հանկարծ, ինձ առաջարկեցին պաղպաղակի խանութում գանձապահի պաշտոն, եւ ես օգտվեցի այդ հնարավորությունից։
Այնուամենայնիվ, ես դեռ զգում էի, որ ճիշտ տեղում չեմ։ Մեկ ամիս աշխատելուց հետո համալսարանում իմ նոր կիսամյակը պետք է սկսվեր։ Սեպտեմբերին պետք է հանձնեի 12 քննություն՝ ուսումս շարունակելու համար, քանի որ ստիպված էի ակադեմիական արձակուրդ վերցնել՝ ԱՄՆ-ում մեկ կիսամյակ անցկացնելու համար։ Ես հանձնեցի քննությունները, ապա նորից սկսեցի ուսումնասիրել փոխանակման ծրագրերի աշխարհը։ Ես այնքան էի տարված դրանով, որ կարող էի ժամերով նայել մի ամբողջ շարք նոր ծրագրեր։ Դա ինձ կենդանի զգալու իմ միջոցներից մեկն էր։
Եվ ոչ վաղ անցյալում Global UGRAD ծրագիրը կրկին մտավ իմ կյանք, բայց մի փոքր այլ կերպ։ Ես դարձա ապագա դիմորդների համար մի տեսակ մենթոր։ Ես կիսվում էի իմ փորձով սոցիալական ցանցերում՝ պատմելով մարդկանց, թե ինչու պետք է փորձեն։ Ես իմ իմացած բոլոր մարդկանց պատմում էի ծրագրի մասին։ Եվ մարդիկ իսկապես սկսեցին դիմել ինձ, ինչի համար ես իսկապես երախտապարտ էի։ Ինձ համար մեծ հաճույք էր այլ ուսանողներին ուղղորդել դիմումի գործընթացում, բացատրել նրանց, թե ինչպես ստանալ բոլոր անհրաժեշտ փաստաթղթերը, ինչպես նաեւ միասին լուծել բոլոր առաջացող խնդիրները։ Ես նույնիսկ չեմ կարող արտահայտել, թե որքան հեշտ էի ինձ զգում դա անելիս։ Դա պարզապես բնական էր, քանի որ դիմումի գործընթացում ուրիշներին օգնելու այս ցանկությունը գալիս էր սրտիս խորքից։ Ես իսկապես հասկացա, որ կարող եմ ժամերով պարզապես օգնել եւ ուղղորդել ուրիշներին։ Սա լավագույն գիտակցումներից մեկն էր, քանի որ հիմա կյանքում իմ նպատակը ավելի հստակ է թվում։
Սա այն փոփոխությունն է, որը ես բերում եմ համայնքին։ Իմ փոփոխությունը ուրիշներին ոգեշնչելու, նրանց առաջնորդելու, նրանց օգնելու եւ նրանց հետ իմ գիտելիքները կիսելու մասին է։ Ես զգում եմ, որ հիմա սա իմ առաքելությունն է։ Առաքելություն՝ ստեղծելու ուսանողների մի համայնք, ովքեր անընդհատ զարգանում են եւ իրենց կյանքում փնտրում են նոր հնարավորություններ եւ արկածներ, որպեսզի նրանցից յուրաքանչյուրը մի օր կարողանա գտնել իր սեփական ֆիլմի սցենարը եւ դառնալ դրա պրոդյուսերը։
Ահա իմ Global UGRAD ճանապարհորդության մասին տեսանյութի հղումը։ Վայելեք։