Ճանապարհորդությունը եւ դրա դերը իմ կյանքում։
Ճանապարհորդությունը բառացիորեն ուղեւորություն կամ ոտքով տեղաշարժ է դեպի հեռավոր երկրներ եւ վայրեր։ Ներկայումս այն դարձել է յուրաքանչյուր մարդու ժամանակակից կյանքի կարեւոր մասը։ Չէ՞ որ ճանապարհորդությունների շնորհիվ մեզ համար բացվում է միանգամայն այլ, անհայտ աշխարհ, որի մասին մենք նույնիսկ չենք մտածում առօրյա կյանքում։ Մենք հնարավորություն ենք ստանում այցելել աշխարհի բնական գեղեցկությունները, բացահայտել կյանքի այլ ձեւեր, ծանոթանալ հետաքրքիր մարդկանց հետ։ Մի խոսքով, ճանապարհորդությունը այլ մշակույթներ հասկանալու բանալին է եւ հիանալի հնարավորություն՝ ավելին իմանալու այն աշխարհի մասին, որում մենք ապրում ենք։
Իմ կյանքում ճանապարհորդությունները հատուկ դեր են խաղում։ Միայն ճանապարհորդելու եւ արտասահմանում ապրելու շնորհիվ ես կարողացա դառնալ այն մարդը, ով հիմա եմ։ Իմ մեջ զարգացան այնպիսի որակներ, ինչպիսիք են կենսուրախությունը, անկաշկանդությունը, ինքնավստահությունը, գլոբալ առումով տեղեկացվածությունը, փոխվեցին նաեւ իմ հոգեբանական վիճակը եւ աշխարհայացքը։ Ճանապարհորդությունները զգալիորեն փոխում են մարդու կյանքը։ Այս էսսեն նպատակ ունի հիշատակել ճանապարհորդելու եւ արտասահմանում ապրելու իմ անձնական փորձը, ինչպես նաեւ պատմել, թե ինչու որոշեցի մասնակցել ծրագրին։
Իմ առաջին ճանապարհորդությունները
Մանկուց մայրս ինձ միայնակ է մեծացրել։ Նա փորձում էր ինձ տալ հնարավոր ամեն ինչ, այդ թվում՝ ճանապարհորդություններ։ Իմ առաջին ճանապարհորդությունները Ղազախստանի ներսում էին։ Մայրիկիս հետ մենք հաճախ էինք գնում տարբեր քաղաքներ, ինչպիսիք են Կոկշետաուն, Ալմաթին, Շիմքենտը։ Այն ժամանակ ես մեկ տարեկան երեխա էի, եւ պատկերացրեք՝ երիտասարդ աղջիկը կրծքի երեխայի հետ շրջում է քաղաքներով, այն էլ՝ միայնակ, չեմ կարծում, որ յուրաքանչյուրը կհամարձակվեր նման բանի։ Արդեն դեռահասության տարիքին մոտ մեր ճանապարհորդությունները դառնում էին ավելի հեռու եւ երկար։ 11 տարեկանում տեղի ունեցավ իմ առաջին ուղեւորությունը արտասահման, եւ իմ առաջին երկիրը դարձավ Արաբական Միացյալ Էմիրությունները՝ մայրիկիս հսկայական աշխատանքի արդյունքում։ Ավելի ուշ երկրների քանակը մի փոքր ավելացավ, եւ այս պահին ես այցելել եմ 3 երկիր, որոնցից երկուսը՝ մի քանի անգամ։ Այս ճանապարհորդություններից հետո ես հասկացա, թե որքան կարեւոր է ճանապարհորդելը, թեկուզ փոքր քաղաքներով։
Արդեն դեռահաս լինելով, որը նոր էր ավարտել դպրոցը, ես կարողացա ընդունվել երազանքիս բուհը, որտեղ պլանավորում էի ընդունվել եւ որին պատրաստվում էի ամբողջ 11-րդ դասարանի ընթացքում։ Դա Նազարբաեւի համալսարանն էր։ 11-րդ դասարանի ընթացքում ես ջանասիրաբար աշխատում էի, հաճախում տարբեր դասընթացների՝ միայն նրա համար, որ ստանամ իմ փափագած հրավերի նամակը։ Ինձ մոտ դա ստացվեց, ես կարողացա հասնել իմ նպատակին, բայց ճակատագիրը ինձ համար այլ պլաններ ուներ։ Ամռան կեսին ես ստացա եւս մեկ հրավերի նամակ, բայց արդեն այլ բուհից, այլ երկրում, որին դիմելու մասին ես ընդհանրապես մոռացել էի։ Նամակը ստանալիս ես շատ զարմացա, չէ՞ որ ես ընդհանրապես չէի պլանավորում ընդունվել այդ երկիր, եւ հանկարծ ունեմ նամակ այնտեղից։ Այդ երկիրը Թուրքիան էր։ Ես անչափ ուրախ էի, քանի որ այդ դրամաշնորհը ծածկում էր բոլոր ծախսերը, նույնիսկ տոմսը, բայց գիտակցելով իրավիճակի լրջությունը՝ ինձ պատեց սխալ ընտրություն կատարելու վախը։ Չէ՞ որ դրանից էր կախված իմ հետագա կյանքը։ 3 ամիս մտորումներն ավարտվեցին նրանով, որ ստիպված եղա թողնել ՆՀ-ում սովորելու իմ երազանքը եւ հարազատներիս խորհրդով ընտրել Թուրքիան։ Ընտրելով Թուրքիան՝ ես ստիպված էի թողնել մայրիկիս, Ղազախստանում իմ բոլոր հարազատներին ու մտերիմներին եւ թռչել արդեն ծանոթ, բայց քիչ ուսումնասիրված երկիր։
Կյանքը Թուրքիայում
Օտար երկրում կյանքը կարող է լինել հուզիչ, բայց նաեւ վախեցնող փորձ։ Թուրքիայում ուսման մեկնելիս ես ընդամենը 17 տարեկան էի, դեռ չէի գիտակցում, թե ինչ է սպասվում ինձ առջեւում։ Օդանավակայանում, նստելուց առաջ ես ուրախ էի, արդեն ինձ մեծահասակ էի զգում, նույնիսկ տխրության մի կաթիլ չկար։ Բայց ժամանելուն պես ես հասկացա, թե որքան փոքր ու աննշան եմ Անկարայի պես մեծ մեգապոլիսում։ Ես չգիտեի ոչ լեզուն, ոչ նրանց մշակույթը։ Հանրակացարան տեղավորվելիս շատ դժվար էր ձեւակերպել բոլոր փաստաթղթերը, քանի որ ադմինիստրատորները չգիտեին անգլերեն, իսկ ես՝ թուրքերեն։ Դժվարությամբ, թարգմանիչների, լեզուն իմացող աղջիկների օգնությամբ կարողացանք լրացնել բոլոր փաստաթղթերը։ Հենց այդ պահին ես հասկացա ընդունող երկրի լեզուն իմանալու կարեւորությունը, պարտադիր չէ իմանալ advanced մակարդակով, նույնիսկ ամենահիմնական բառերը պլյուս կլինեն։
Մի քանի օր անց ես կարողացա քիչ թե շատ հարմարվել կլիմային, մարդկանց, սկսեցի սովորել թուրքերեն, ձեռք բերեցի ընկերներ Ղազախստանից, որոնք ժամանել էին նույն ծրագրով, ինչ ես։
Անկարայի տեղի բնակիչները մի փոքր տարբերվում են իմ հայրենի քաղաքում՝ Աստանայում ապրող մարդկանցից։ Նրանք ավելի բարյացակամ են, հյուրընկալ, ամեն ինչում օգնում էին, նույնիսկ թուրքերեն չիմանալը չխանգարեց ինձ նրանց հետ ընդհանուր լեզու գտնել։
Անկարայում ինձ դուր էր գալիս բացարձակապես ամեն ինչ։ Արդեն մեկ տարի անց ես կարողացա թուրքերենը սովորել մինչեւ C1 մակարդակ եւ ազատ շփվել թուրքերի հետ։ Ընդհանուր առմամբ, Թուրքիայում ես ապրել եմ ավելի քան երեք տարի, այդ երեք տարին շատ արագ անցան։ Ցավոք, ինձ չհաջողվեց ավարտել ուսումս։ 2021 թվականին մայրիկիս մոտ հայտնաբերեցին ոչ այնքան բարենպաստ հիվանդություն, որը մեծապես ազդեց մեր փոքրիկ ընտանիքի ճակատագրի վրա։ Ես ստիպված էի թողնել ամեն ինչ Թուրքիայում եւ վերադառնալ Ղազախստան։ Ես ընկճված էի թե՛ բարոյապես, թե՛ ֆիզիկապես, ոչինչ չէի ուզում անել, քանի որ իմ գիտակցական կյանքի գրեթե մեծ մասը մնացել էր Թուրքիայում։ Ղազախստանում ես տեղափոխվեցի KAZGUU, եւ ստիպված կլինեմ եւս մեկ տարի նորից սովորել, քանի որ առարկաների տարբերությունը բավականին մեծ է։
KAZGUU-ում ինձ համար հարմարվելն ավելի դժվար էր, քան թուրքական բուհում։ Միանգամայն այլ մթնոլորտ, շրջապատ։ Նույնիսկ ընկերներ գտնելը դարձավ ավելի դժվար, ես դարձա ինքնամփոփ։ Տեղափոխությունից հետո ես արդեն մտածում էի, որ այլեւս երբեք չեմ կարողանա մեկնել արտասահման, քանի որ իմ վրա կար մեծ պատասխանատվություն՝ մայրիկիս խնամքը։ Ես ոչ ոք չունեմ մայրիկից բացի, ինչպես եւ մայրիկը՝ ինձանից բացի։ Ժամանակի ընթացքում գալիս էր գիտակցումը, որ յուրաքանչյուր դժվարություն եւ տառապանք, իրականում, նոր հնարավորություն եւ պոտենցիալ բարիք է։ Չէ՞ որ յուրաքանչյուր դժվարությունից հետո գալիս է թեթեւացում։ Այս դժվարությունը ինձ ավելի ուժեղ դարձրեց։ Այս դժվարության պատճառով իմ նպատակներին հասնելու ցանկությունս ավելի մեծացավ։
Իմ ընտրության համար ես բնավ չեմ զղջում։ Քանի որ հենց Թուրքիայում ինձ հաջողվեց դուրս գալ հարմարավետության գոտուց եւ աճել հոգեբանական եւ բարոյական առումով։ Ես հասկացա, թե որքան դժվար է ամբողջ պատասխանատվությունը վերցնել քեզ վրա եւ հեռու լինել ընտանիքից։ Եվ հենց Թուրքիայում ես ձեռք բերեցի ընկերներ, որոնք ինձ հետ կմնան ողջ կյանքում։ Ավելին, ես տեսա աշխարհը, իմացա, թե ինչպես են ապրում մարդիկ այլ երկրներում, նրանց ավանդույթների, հավատքի մասին, իսկ դա արդեն իսկ հսկայական փորձ է։
Work and Travel
Արդեն լինելով KAZGUU-ի ուսանող՝ ես իմացա հետաքրքիր Work and Travel ծրագրի մասին։ Այն թույլ է տալիս տարբեր կուրսերի ուսանողներին մեկնել աշխատելու Ամերիկայի Միացյալ Նահանգներ, բայց նաեւ թույլ է տալիս մշակութային առումով հարստանալ ճանապարհորդության շնորհիվ։ Ես իմ առջեւ նոր նպատակ դրեցի՝ մեկնել այս ծրագրով Ամերիկա։ Ինչո՞ւ հենց Work and Travel:
Նախ, ես գիտակից դեռահասության տարիքից երազանք ունեի տեսնելու Արեւմուտքը, որի մասին այդքան հաճախ խոսում են մեր մեծահասակները։ Ես սիրում էի դիտել ամերիկացի դեռահասների կյանքի մասին սերիալներ։ Ինձ հատկապես դուր եկավ «Անամոթները» սերիալը, իմ կարծիքով՝ սա Ամերիկայի եւ այնտեղի կյանքի մասին իրականությանը ամենամոտ սերիալն է։ Այս սերիալից եւ իմ ընկերների՝ իրենց ուղեւորության մասին պատմություններից հետո հետաքրքրությունս ավելի մեծացավ։ Ես ավելի ու ավելի էի ուզում իմանալ ամերիկացիների կյանքի, նրանց մշակույթի, մտածելակերպի մասին։ Սա թույլ կտա զգալիորեն ընդլայնել մտահորիզոնը եւ կլինի միանգամայն այլ փորձ իմ կյանքում։ WAT ծրագիրը հենց դա էլ թույլ կտա անել՝ ապրել միջին ամերիկացու կյանքով։
Երկրորդ, այս պահին ես ունեմ փոքր ֆինանսական դժվարություններ։ Ես չեմ ասում, որ Ամերիկա ուղեւորությունը ինչ-որ կերպ կուղղեր այս իրավիճակը, բայց զգալիորեն կօգներ ինձ եւ մայրիկիս հենց ֆինանսների եւ մայրիկիս բուժման առումով։ Այս պահին ես աշխատում եմ որպես անգլերենի ուսուցիչ կրթական կենտրոնում, բայց, այնուամենայնիվ, մեր վաստակը Ղազախստանում ոչինչ է Ամերիկայի համեմատ։ Բայց նաեւ պետք է հաշվի առնել երկու երկրներում կյանքի մակարդակը, սակայն դա չի ժխտում այն փաստը, որ Ամերիկայում ուսանողը կկարողանա երեք ամսում վաստակել 4 անգամ ավելի, քան մեկ տարում Ղազախստանում։
Երրորդ, անկեղծ ասած, իմ մեջ կար որոշակի նախանձ։ Նախանձ, որը գործարկեց իմ առաջընթացի շարժիչը։ Իմ ընկերներից մի քանիսն արդեն եղել են Ամերիկայում այս ծրագրով։ Դիտելով նրանց սթորիները ինստագրամում՝ իմ ցանկությունը նույնպես մեկնելու այս ծրագրով ավելի ու ավելի էր բորբոքվում։ Չէ՞ որ նրանք այս փոքր երեքամսյա ժամկետում կարողացան վաստակել գրեթե անիրական գումար Ղազախստանի սովորական բնակչի համար, եւ ընդ որում՝ լավ հանգստանալ եւ ժամանակ անցկացնել։
Ավելին, WAT-ով ուղեւորությունը զգալիորեն կօգնի անգլերենի իմացության մակարդակի բարելավմանը։ Չէ՞ որ այս ծրագրի շնորհիվ ուսանողը կկարողանա լիովին ընկղմվել նրանց միջավայրում։ Շատ բան իմանալ նրանց խոսելաոճի, հնարավոր սլենգերի մասին, որոնք նրանք օգտագործում են։ Նաեւ, սա կօգնի ինձ անգլերենի դասավանդման մեջ, քանի որ ես արդեն կունենամ լավ պատկերացում այն մասին, թե ինչպես են խոսում լեզվակիրները։
Ոչ պակաս կարեւոր գործոն է նաեւ այն, որ հնարավորություն կլինի ճանապարհորդելու։ Ուսումնասիրել ԱՄՆ-ն այլ կողմերից, քանի որ տարբեր վայրերում, քաղաքներում մշակույթը, մտածելակերպը եւ բարբառները տարբերվում են։
Ամփոփելով՝ WAT-ը երազանքների իրականացման շատ լավ հնարավորություն է, կցանկանայի երախտագիտություն հայտնել International Exchange Center-ին նման մրցույթ տրամադրելու եւ շատ ուսանողների նպատակների ու երազանքների իրականացման հնարավորության համար։ Ուզում եմ ավարտել իմ էսսեն ամերիկյան սերիալներից մեկի խոսքերով. «Մի՛ վախեցեք սխալներ թույլ տալուց, սայթաքելուց եւ ընկնելուց, հաճախ ամենամեծ պարգեւը բերում է այն, ինչ մեզ ամենաշատն է վախեցնում։ Միգուցե դուք հասնեք ամեն ինչի, ինչ ուզում եք, իսկ միգուցե նույնիսկ ավելին, քան պատկերացնում էիք։ Ո՞վ գիտի, թե ուր կտանի ձեզ կյանքը, ճանապարհը երկար է, եւ արդյունքում հենց ճանապարհորդությունն է նպատակը»։
https://citaty.info/topic/oshibki