«Այժմ եւ ապագայում»

Սատմուխամբետովա Արայլիմ, 87781153127, thesakh@icloud.com

Ոմանց համար ճանապարհորդությունը պարզապես անիրականանալի երազանք է, իսկ ոմանց համար՝ հարմարավետության գոտուց դուրս գալու եւ աշխարհայացքը ընդլայնելու միջոց։ Լինելով համալսարանի ուսանող՝ յուրաքանչյուր երիտասարդ երազում է գոնե մեկ անգամ լինել արտասահմանում, սակայն չհասկանալով գործընթացի ողջ էությունը եւ բախվելով ծնողների մերժմանը՝ նրանք դա թողնում են ճակատագրի քմահաճույքին։

Ուսանողական կյանքը «իսկական ես»-ի ձեւավորման պահն է, երբ պետք է հասկանաս, թե ինչ ես ուզում կյանքից եւ ինչ կարող ես անել դրա համար։ Եվ մի օր քեզ հնարավորություն կընձեռվի ուղղելու քո ուղղությունը, երբ կիմանաս ուսանողական փոխանակման ծրագրերի մասին։ Ժամանակակից հասարակության մեջ ամբողջ տեղեկատվությունը հասանելի է համացանցում, իսկ սոցիալական ցանցերում ծրագրերի գովազդը յուրաքանչյուր դիտումից հետո մեծացնում է հետաքրքրությունը։ Բայց մարդը, ով նոր է իմացել այս հնարավորության մասին, գործում է երկու եղանակներից մեկով։ Բերեմ երկու անձանց օրինակը։

Առաջին մարդը՝ «X»-ն է։ Նա միշտ երազել է լինել արտասահմանում, դիտում է անգլերեն ֆիլմեր, դպրոցական տարիներին հաճախել է լրացուցիչ դասընթացների, եւ ահա հանգստյան օրերին անկողնում պառկած եւ TikTok-ի ժապավենը թերթելիս տեսավ մի տեսանյութ, որտեղ մեկը պատմում էր ԱՄՆ-ում իր փորձի մասին, թե ինչպես է ընդունվել ուսանողական փոխանակման ծրագիր եւ անցկացնում իր կյանքի անմոռանալի պահերը։ Այս տեսանյութը դիտելուց հետո ոչ ոք չի մնա առանց մոտիվացիայի, եւ համապատասխանաբար «X» մարդը պահպանեց այն։ Բայց հաջորդ օրը ամեն ինչ մոռացվեց, եւ տեսանյութը պահպանվածների մեջ ավելի ու ավելի ցած իջավ։ Մեկ ամիս անց նա կանգառում պատահաբար հանդիպեց վաղեմի ծանոթի, եւ նրանց միջեւ զրույց սկսվեց, որի ընթացքում ընկերը պատմեց, որ պատրաստվում է փաստաթղթեր ներկայացնել փոխանակման ծրագրին եւ առաջարկեց նրան նույնպես իրականացնել երազանքը։ Քնելուց առաջ ամեն ինչ մտածելով՝ «X» մարդը որոշեց, որ միեւնույն է՝ չի կարողանա անցնել ընտրությունը, որ իր անգլերենը թուլացել է, որ չի ցանկանում գումար ծախսել դրա վրա, որ ուրիշներն իրենից լավն են եւ այլն։ Մի խոսքով՝ ամեն ինչի համար պատրվակներ էր փնտրում, եւ արդյունքում հենց այդ պատրվակները հաղթեցին նրան։ Բայց ո՞վ գիտեր, որ այդ ժամանակ զուգահեռաբար իր ճակատագիրն էր կառուցում «Y» անունով մեկը։ Համալսարանում դասերից հետո նա տուն էր վերադառնում No9 ավտոբուսով եւ մտածում կյանքի մասին։ Ժամանակին նա երազում էր դառնալ ճանապարհորդ՝ ինչպես «Օրյոլ ի Ռեշկա»-ում, ունենալ ոսկե քարտ եւ ապրել պահով, բայց հիմա նա զրո մոտիվացիա ուներ որեւէ բան անելու, եւ չէր հասկանում, թե ընդհանրապես ինչ է ուզում։ Երեկոյան, երբ նա տնային առաջադրանքն էր կատարում, նրա եղբայրը մտավ սենյակ, սեղանին դրեց մի բրոշյուր եւ ասաց, որ դա իրեն ավելի շատ պետք կգա։ Բրոշյուրը «Work and Travel» ծրագրի մասին էր, որտեղ ամեն ինչ մանրամասն գրված էր։ Կարդալով բոլոր էջերը՝ նրա աչքերում կրակներ հայտնվեցին, նա արդեն պատկերացնում էր, թե ինչպես է քայլում Times Square-ով եւ լուսանկարվում Ղազախստանի դրոշով։ Եվ հանկարծ նա մտածեց. «Իսկ եթե չանցնեմ։ Իսկ եթե չհաստատեն իմ վիզան։ Իսկ եթե ես նրանց դուր չգամ» եւ նման մտքերը հետապնդում էին նրան մինչեւ գիշեր։ Բայց նա այնուամենայնիվ որոշեց փորձել, չէ՞ որ կյանքը տրվում է միայն մեկ անգամ, եւ պետք է ապրել այն առանց ափսոսանքի։ Այսպիսով, առավոտյան սեղանի շուրջ նա պատմեց այդ մասին ծնողներին, որից հետո նրանց դեմքի արտահայտությունը փոխվեց, եւ նրանք սկսեցին ասել այնպիսի բաներ, ինչպիսիք են՝ «նրանք խաբեբաներ են, ինչո՞ւ պետք է քեզ ուղարկեն արտասահման», «դու ուզում ես փախչել մեզնի՞ց», «քեզ չի՞ բավականացնում այստեղի ուսումը», «դու կարծո՞ւմ ես, որ կանցնես քո անգլերենի մակարդակո՞վ»...

Պատասխանելու ոչինչ չկար։ Ի՞նչ էր նա ակնկալում, եւ ի՞նչ ստացավ արդյունքում։ Միայն հիասթափություն կյանքից։ Նա պարզապես թողեց բրոշյուրը եւ դուրս եկավ տնից։ Որքա՞ն էր հավանականությունը, որ ծնողները նրան կթողնեն եւ կաջակցեն։ Այս պահին 0%։

Դասերի միջեւ ընդմիջման ժամանակ բոլորը նստած էին ճաշարանում, որտեղ բուռն քննարկում էին իրենց ապագան։ Մի աղջիկ ասաց, որ իր եղբայրը 2 տարի առաջ ուսանողական փոխանակման ծրագրով եղել է ԱՄՆ-ում, եւ դրանից հետո փոխվել է 180 աստիճանով դեպի լավը, նա դարձել է բաց եւ ուրախ, ամենակարեւորը՝ հասկացել է, որ ուզում է լինել բարձրակարգ խոհարար, եւ հիմա սովորում է շեֆ-խոհարարի մասնագիտությամբ։

«Երանի ես էլ այդպես կարողանայի» մտածեց «Y» մարդը։ Եվ հանկարծ կողքին նստած համակուրսեցին ասաց. «եթե դա քո երազանքն է, ապա մի հրաժարվիր դրանից, կառչիր ինչպես կարող ես, եւ միայն այդ ժամանակ կտեսնես արդյունքը»։

‘Չէ՞ որ նա ճիշտ է, գուցե ես պարզապես պետք է ծնողներիս հետ խոսեմ ինչպես հասուն մարդ, չէ՞ որ նրանք էլ են անհանգստանում ինձ համար։ Ինձ համար գլխավորը ամեն ինչ մանրամասն բացատրելն է նրանց։’ Այդպես էլ նա արեց։ Թեեւ սկզբում նրան չհաջողվեց լավ կապ հաստատել, վերջում ծնողները համաձայնեցին նրա հետ գնալ փաստաթղթերի հանձնման կենտրոն։ Եվ այդպես սկսվեցին նոր բաներ իմանալու հագեցած օրերը։

Եվ հանկարծ նա գիտակցեց, թե ինչպես է նստած իր համակարգողի դիմաց եւ ստանում իր երկար սպասված վիզան։ ՎԻԶԱ՞։ ԱՅՈ, ՎԻԶԱ։

Մի՞թե ամեն ինչ իրականացավ։

Ամեն ինչ իրականանում է, եթե դու մի փոքր ջանք գործադրես դրա համար, չէ՞ որ արդյունքը հաստատ ոչ ոքի չի հիասթափեցնի։ Ի՞նչ էի ես ուզում ցույց տալ սրանով։ Այսպիսով, կյանքը բարդ մաթեմատիկական ֆունկցիա է, որում դու կամ կդառնաս X, կամ Y։ Իսկ բանաձեւը այս դեպքում y=x+1 է, x - մարդ, երազանքներով եւ կասկածներով;

1 - ջանք, աշխատանք եւ համառություն;

y - մարդ, արդյունքով եւ ինքն իր նկատմամբ հաղթանակով։ Ամեն անգամ ֆունկցիայի բանաձեւը դառնում է ավելի ու ավելի բարդ, ուստի դրանք լուծելու համար պետք է սկսել սրանից, եւ հետո ավելի հեշտ կլինի հասկանալը։

Այս ամենը տեղի էր ունենում հիմա, իսկ ի՞նչ կլինի ապագայում։

20 տարի անց «X» մարդը նստած էր եւ հեռուստացույցով դիտում էր իր սիրելի «Over the World» ծրագիրը եւ դեռ երազում էր լինել արտասահմանում, միեւնույն ժամանակ «Y» մարդը նույնպես նստած էր եւ հեռուստացույցով դիտում էր նույն ծրագիրը եւ մտածում. «Ինչքան երիտասարդ եմ ես երեւում հեռուստացույցում, որտե՞ղ նկարահանեմ հաջորդ թողարկումը»։